51-ДИНИЙ ҲУҚУҚЛАР, СУД СИСТЕМАСИ

05.07.07-ЖИЗЗАХда СУД БОШЛАНДИ

Жиззахда «Хизб ут-Таҳрир» диний оқимига аъзоликда айбланаётган

4 фуқаро устидан Жиззах вилоят жиноят ишлар судида

суд жарёни бўйича

мониторинг

2005 йил 07 июль куни соат 15-00 ларда, Жиззах вилоят жиноят ишлари бўйича судида, судья Ислом Қувватов раислигида, прокурор И.Исломов, котиба Эшонова, адвокатлар:
1. Ғиёс Номозов –ARGUMENT ANN адвокатлар фирмаси адвокати. (ишхонасининг телефони: (99872) 226-36-27)
2. Олим Қобилов – Жиззах шаҳар адвокатлар уюшмаси адвокати. (тел: уй. 224-29-96, сот: 1679978)
иштрокида суд бошланди.
Прокурор И.Исломов айблов хулосасини ўқиб берди.

Ўзбекистон МХХ нинг 745/491/859/948 –сонли жиноят иши бўйича айблов хулосаси 208 бетдан иборат. Айблов хулосасини вақтинча олдим. Қани энди имкониятим бўлса нусха қилиб олсам. Нусха қилай десам 5-6 минга тушиб кетади. Афсуски, имкониятим чегараланган.

Суд бошида судланаётганлардан: Ўринбоев Мухтор, Саипов Мелиқўзи, Абдумансуров Абдуваҳҳоблар, яъни учаласи фақат 1999 йилдаги фаолияти учун айбларини қисман тан олишларини айтди. Судья Президентдан, халқадн кечирим сўрайсизларми?, – деган саволига, «Олдинги фаолиятимиз учун кечирим сўраймиз», – деди. Кейинги йиллардаги фаолиятида умуман жиноят қилмаганликларини айтишаяпти. Аммо, судланаётган Исмоилов Аброр Аҳрорович айбига умуман иқрор эмаслигини билдирди. Бугун фақат Ўринбоев Мухтор ва Саипов Мелиқўзи билангина савол-жавоб бўлди.

Қамоққа олиш жараёни ва судланаётганлар рўйхати:
2004 йилнинг 25 июнь куни Ўзбекистон Республикаси МХХ Тергов бошқармасининг бўлинма бошлиғи, адлия майори Садуллаев Бахтиёр гурухи (тинтувда 40 яқин киши қатнашган) томонидан тинтув қилиниб, кейин хибсга олиниб Тошкентга МХХ га олиб кетилган. Улар бир йил-у ўн кун МХХ ертўласида сақланган. Ўринбоев Мухторга ҳукумат томонидан Жўраев Даврон деган тошкентлик адвокат билан таминланган. Бу адвокат фақат 2 марта сўроқда қатнашган, холос. Абдумансуров Абдуваҳҳоб, Соипов Мелиқўзи адвокат билан таъминланмаган. Фақат уч ойдан кейин Олим Қобилов Абдумансуров Абдуваҳҳобга адвокат бўлиб ўтган.
1. Ўринбоев Мухтор Исмоилович, 1964 й. 19 сентябрда Жиззах туманида туғилган. Миллати ўзбек. Тўлиқсиз ўрта (8 синф) маълумотли, оилали, 4 фарзанди бор. Ишсиз. Жиззах шаҳри, Юнусобод берк кўча, 4-уйда яшайди. Жиззах вилоят ММХ нинг Холматов Фарход гурухи томонидан хибсга олинган (2 та патрон ва 5 дона кўкнори ташланган). 1999 йил 30 июнь куни Жиззах шаҳар суди томонидан Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 248-модданинг 1-қисми ва 276-модданинг 2-қисми билан судланган, суд бор йўғи 15 минут бўлган, 3,5 йил қамоқ жазоси белгиланган. 2004 йилнинг 25 июнь куни Ўз.Р ЖК 159-моддаси 3-қисмининг «б» бандида кўрсатилган жиноятни содир этганликда гумонланиб қамоқга олинган. 6 та модда билан айбланаяпти, яъни Ўз.Р ЖК 156-моддаси 2-қисмининг «д» банди, 159-моддаси 3-қисмининг «б» банди, 216-модда, 242-модданинг 1-қисми, 2441-модда 3-қисмининг «а» банди, 2442-модданинг 1-қисмида кўзда тутилган жиноятларни содир қилганликда айбланаяпти, Адвокат Ғиёс Номозов ҳимоя қилмоқда.

  1. Соипов Мелиқўзи, – 1956 йил 28 июн куни Жиззах туманида туғилган, миллати ўзбек, ўрта маълумотли, оилали, 6-та фарзанди бор, ишсиз, Жиззах тумани Ҳамзаобод қишлоқ фуқаролар йиғини Н.Абдуалимов ш/х, Гулзор кўчасида яшайди. 2002 йил 25 ноябрь куни ЎзР ЖКнинг 2441-моддаси 3-қисмининг «а» банди билан шартли ҳукм билан 3 йил синов муддати белгиланган. 2004 йил 25 июнида қайтадан қамоқга олинган. ЎзР ЖКнинг 159-моддаси 3-қисмининг «б» банди, 2441-моддаси 3-қисмининг «а» бандида кўрсатилган жиноятларни содир қилганликда айбланаяпти. Ҳимоячи билан таъминланмаган.
  2. Абдумансуров Абдуваҳҳоб Юсупович, 1977 й. 6 сентябрда Жиззах туманида туғилган, миллати ўзбек, маълумоти ўрта, муқаддам судланмаган, оилали, 3 та фарзанди бор, ишсиз, Жиззах туман Ҳамзаобод қишлоқ фуқаролар йиғини, Н.Абдуалимов ш/х рўйхатда туради. Жиззах шаҳар, Ёшлик маҳалласи, 140-уй, 35-хонадонда яшайди. 2005 йил 25 июнида қамоқга олинган. 6 та модда билан айбланаяпти, яъни ЎзР ЖКнинг 156-моддаси 2-қисмининг «д» банди, 159-моддаси 3-қисмининг «б» банди, 216-моддаси, 2421-моддасининг 1-қисми, 2441-моддаси 3-қисмининг «а» банди, 2442-моддасининг 1-қисмларида кўрсатилган жиноятларни содир қилганликда айбланаяпти. Адвокат Олим Қобилов ҳимоя қилмоқда. 9 ойдан бери ҳимоя қилиб келаяпти.

  3. Исмоилов Аброр Аҳрорович, 1979 йилда туғилган, ўзбек, маълумоти ўрта, уйланган. Ишсиз. Олдин судланмаган. Яшаш жойи Юнусобод – 4, Қалия маҳалласи. 16.03.2000 йилда қамоқга олинган. 2000 йил 10-14 июль кунлари жиззахлик 15 фуқаро устидан вилоят судининг судьяси Неъмат Бобожонов раислигида бўлиб ўтган суд қарори билан, ЖК 156-модда 2-қисмининг «д» банди, 159-модда 2-қисмининг «б» банди, 216-модда, 2441-модда 3-қисмининг «а» банди, 2442-модданинг 1-қисмлари билан айбланиб қамалганлардан бири. 12 йилга қамалган. Олдин 5 та модда билан қамалган бўлса, энди 6 та модда билан айбланаяпти, яъни ЎзР ЖК 156-модда 2-қисмининг «д» банди, 159-модда 3-қисмининг «б» банди, 216-модда, 242-модданинг 1-қисми, 2441-модда 3-қисмининг «а» банди, 2442-модданинг 1-қисмларида кўрсатилган жиноятларни содир қилганликда айбланаяпти. Адвокат Ғиёс Номозов ҳимоя қилмоқда.

2005 йил 15 июнда Ўзбекистон МХХ томонидан айблов эълон қилинган ва судда гувоҳ сифатида қатнашаётганлар рўйхати:

  1. Ўринбоева Матлуба, – 159-модда 3-қисмининг «а» банди, 2441-модда 3-қисмининг «б» банди билан 2005 йил 15 июнда айблов эълон қилинган, Қалия маҳалласидан. Иши терговда. Ўринбоев Мухторнинг хотини.
  • Мустафоқулов Наби, -Қалия маҳалласидан. 2005 йил 15 июнда айблов эълон қилинган. Иши терговда.

  • Абдумансуров Юсуф, – Қалия маҳалласидан. 2005 йил 15 июнда айблов эълон қилинган. Иши терговда. (Судланаётган Абдумансуров Абдуваҳҳобнинг дадаси).
    Бундан бошқа 10 га яқин гувохлар чакирилган. Уларнинг кўпчилиги келмаган. Шуниси қизиқ-ки, гувоҳлар рўйхатида Жувашов Нахмиддин Умарқулович ҳам бор. Жувашов 14 йилга қамалган ва аллақачон қамоқ вақти тугаган, лекин у ҳозирда ҳам қамоқда.

  • Ҳозирча шу, Толиб ака. Шайманов Эгамназар чиқибти. Сизга кечқурун қўнғироқ қилади.

    Мониторингда нима етмаса менга дарҳол айтинг, ёзинг. Яна тўлдирарман.
    Бахтиёр.

    56-ТЕРРОРИСТИК АМАЛЛАР, СУД СИСТЕМАСИ, Толиб ЁҚУБОВнинг мақолалари, Убайдулла Очилдиев

    01.01.04-ЎЧ

    Очилдиев Убайдулла ака Горбачевнинг “қайта қуриш” даврида меҳнаткаш халқнинг кўкрагига ҳам шамол тега бошлаганини биринчилар қаторида сезди. Бу орада “Бирлик” халқ ҳаракати Ўзбекистонда фаолият бошлаганини эшитиб, унинг олийжаноб мақсадларини англагач, озодлик курашига бажону-дил қўшилди. Continue reading «01.01.04-ЎЧ»

    БИЛДИРИШНОМАлар, СУД СИСТЕМАСИ, ҚИЙНОҚЛАР

    00.08.22-КИЙНОҚЛАР остида СУД

    ҒАЙРИИНСОНИЙ ҚИЙНОКЛАР ОСТИДА

    ЎЗБЕКЧА СУД

     

    Ўзбекистон Инсон Ҳуқуқлари Жамиятининг

    АХБОРОТИ

     

    17 июль куни Акмал Икрамов туман судининг биносида Тошкент шаҳар суди 15 “Ҳизб утТаҳрирпартияси аъзоларининг устидан бошланган жиноий ишни кўришни давом эттирди. Шу бинонинг яна тўртта залида шаҳар суди савиясида 4 та параллел суд жараёни кетмоқда.

     

    У ердаги айбланувчилар ҳам “Хизб ут-Тахрир” партиясига тааллуқли бўлиб, улар партия нашрини тайёрлашда, уни тарқатишда ва Жиноят кодексининг 159 моддаси 3-қисми “б” бандида кўрсатилган Ўзбекистон Республикаси конституцион тузумига тажовуз қилишда айбланадилар.

     

    Суд мажлиси очиқ ҳисобланса-да, суд залига ҳар бир судланувчининг оиласидан қатъиян бир киши паспорти текширилиб киртилмоқда. Суд биноси қуролланган аскарлар билан ўралган. Суд бўладиган кунлари бу ерга судланувчиларнинг қариндош-уруғларидан 70-80 киши, асосан аёллар ва кекса ота-оналар тўпланишади. Улар офтобнинг жазирама тиғи остида суд бошланишини соатлаб кутадилар. Бирон суд маҳкамаси белгиланган соатда бошланган эмас. Бу эса ота-оналарда қонуний асосда норозилик уйғотмоқда.

     

    Суд жараёнининг бориши, суд раиси давлат айбловчисига бўйсунишини ва айбловчи тайёрлаган сценария асосида иш олиб боришини кўрсатмоқда.

    Судланувчилар суд мажлиси давомида ИИВгига қарашли тергов бошқармасининг алоҳида ишлар бўлими терговчиси Ҳасанов томонидан жисмоний қийноқларга солинганликлари ҳақида кўрсатма бердилар.

     

    Жаллодлар ўзлари учун керакли кўрсатмаларни олиш ва бўш қоғозга имзо чектириб олиш мақсадида тергов қилинаётганларни вахшиёна калтаклаб, уларни электр токи билан уриб азоблаганлар, ҳаммангни ўлдириб ташлаймиз, деб очиқча таҳдид қилганлар.

     

    Судланувчилардан Исҳоқов Дилшод оперларнинг қўлида қандай азобланганини гапира бошлаганда, суд раиси унинг гапларини шарт бўлиб, “хўш, гапларингни нима билан тасдиқлайсан, қани исботинг?”, дея ўшқирди. Шунда судланувчи эгнидаги кийимини ечиб ташлаб, суд залида ўтирганларга баданидаги калтак излари, куйдирилган ва ҳануз битмай қолган яра излари, ўткир тиғли нарсалардан юзага келган, илма-тешик бўлиб кетган оёқларини очиб кўрсатди.

     

    Судланувчи елкаларидаги яра излари тахтага қоқилган михлар билан уриш асорати эканлигини, айниқса терговчи ва опер ходимлар уларнинг бошларига челак кийдириб зўрлаганликларини айтганида ота-оналарнинг фарёди зални кўтариб юборди. Лекин бу ҳол суд раисини асло қизиқтирмади ва у юзини ўгириб олди. Бошқа судланувчилар ҳам шунга ўхшаш кўрсатма бердилар.

     

    Судланувчилар “Биз исломий йигитлармиз, бу гапларни айтишдан мақсад, бизларга нисбатан раҳм-шафқат уйғотиш эмас, балки тергов ходимларининг ваҳшийликларини жамоатчиликка етказишдир, биз уларнинг ваҳшийликларини ҳеч қачон унутмаймиз”, дедилар.

     

    Кўпчилик ота-оналар ўз фарзандларининг қамоққа олинганликларини 1-2 ой вақт ўтгандан сўнг билганлар. Терговчи томонидан таклиф қилинган адвокатлар суд раиси ва прокурорнинг измидан чиқмадилар. Улар суд давомида судланувчиларни фақат Президентдан кечирим сўрашга ва содир этмаган жиноятларини бўйниларига олишга ундашдан нарига ўтмадилар.

     

    Судланувчиларнинг кўрсатмаларига ва айблов хулосаларига қараганда, тергов даврида процессуал қонун ва қоидалари қўпол равишда бузилган. ЎзР ЖПКининг 345 моддасига мувофиқ, 244 ва 159 моддалар билан боғлиқ ишларни Миллий хавфсизлик қўмитаси терговчилари олиб боришлари керак эди. Лекин тергов ишини ИИВ терговчилари олиб борганлар.

     

    Чунки, Ўзбекистонда “конституцион тузумга тажовуз қилганларнинг” сони шунчалик ошиб бораяптики, МХХ ходимлари тергов ишларини олиб боришга улгурмаётирлар. Бундай шароитда, амалдаги қонунга кўра, терговни ҳам суд маҳкамасини ҳам тўхтатиш шарт.

     

    Ота-оналар аслида адвокатлар бажариши керак бўлган ишни қилиб, юқорида зикр этилган қонунбузарликка суд раисининг эътиборини қаратишга ҳаракат қилдилар. Бу ҳақда улар умумий ариза ёзиб Олий суд раиси Мингбоевга ҳам мурожаат этдилар. Лекин на Мингбоев ва на Раҳмонов ўзлари томондан содир этилаётган қонунбузарликни тан олмадилар.

     

    ЎзР ЖПКсининг 49 моддасига кўра судланувчининг қариндошларидан бирига жиноий иш кўрилаётган тергов ва суд жараёнида ҳимоячи сифатида қатнашиш ҳуқуқи берилган. Судланувчиларнинг ота-оналари ўзларининг бу ҳуқуқларидан фойдаланишга уриниб кўрдилар. Лекин суд раиси Раҳмонов уларни бу қонуний ҳуқуқ ва талабларидан ҳам маҳрум этди.

     

    Суд залида ўтирган адвокатларниннг биронтаси тергов жараёнида қатнашмаганлар. Шунинг учун судланувчилар ишончсизлик билдириб, уларнинг ҳимоясини рад этдилар. Адвокатлар олдинига кетгандай бўлишди, лекин кейинги суд мажлисларида судланувчиларнинг эътирозларига ҳам қарамай адвокатлик ўринларини эгалладилар. Судланувчиларнинг эътирозларини суд раиси инобатга ҳам олмади.

     

    18 июль куни барча судланувчилар ўзларининг айбдор эмасликларини кўрсатиб, суд залига гувоҳ ва экспертларни таклиф қилишни суд раисидан талаб қилдилар. Лекин Раҳмонов уларнинг бу талабларини ҳам инобатига олмади. Шундан сўнг судланувчилар кўрсатма беришдан бутунлай бош тортдилар. Суд раиси панжара атрофини ўраб турган аскарларга судланувчиларни калтаклашни буюрди. Шу пайт судланувчилардан Ибодуллаев мабодо аскар қўлидан биронта судланувчи йигит калтакланса на суд раиси ва на прокурор эртагача тирик қолмайди, деди. Буни эшитган суд раиси буйруқни шармандали равишда бекор килди.

     

    Ота-оналарнинг айтишларига қараганда, суднинг бу тарзда бораётганидан норози бўлиб улар шақар суди раиси ва Президент Девонига мурожаат қилганлар. Лекин уларнинг аризасини инобатга олиш у ёқда турсин, уларнинг аризаларини улоқтириб, ўзларини эса ҳайдаб солганлар. Ота-оналар келгуси сафар Президент Девони остонасида очлик эълон қилишни режалаштириб қўйдилар.

     

    Судланувчиларнинг руйхати

     

    Содиқов Дониёр Ғуломович – 1975 йил Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, маълумоти ўрта, муқаддам судланмаган, вақтинча ишламаган, оилалик, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Сағбон 2 боши берк кўчаси, 98-уй. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Шоқосимов Абдулҳаким Қўрғонович – 1976 йил Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, оилалик, маълумоти ўрта, муқаддам судланмаган, вақтинча ишламаган, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Шоший кўчаси, 19-уй. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Умаров Маъруфхўжа Муротхонович – 1976 йил Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, оилалик, маълумоти ўрта, муқаддам судланмаган, вақтинча ишламаган, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Форобий мавзеси, Мукаммал кўчаси, 5-уй, 1-хона. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Акрамов Лутфулла Сайфуллаевич – 1967 йил Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, оилалик, маълумоти ўрта, муқаддам судланмаган, вақтинча ишламаган, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Форобий кучаси, 19-уй. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Шомирзаев Баҳромжон Ботиралиевич – 1971 йил Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, оилалик, маълумоти ўрта, муқаддам судланмаган, вақтинча ишламаган, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Шоший кучаси, 19-уй. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Исоқов Дилшод – 1970 йил Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, оилалик, маълумоти олий, муқаддам судланмаган, вақтинча ишламаган, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Қорақамиш-2, Г4, 41Г14. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Раҳимов Абдулқосим Шарипович – 1965 йил Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, оилалик, маълумоти олий, муқаддам судланмаган, миллий ошхонада ошпаз бўлиб ишлаган, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Корақамиш 2Г4, 35Г41. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Саитниёзов Музаффар Абдураҳимович – 1974 йил Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, оилалик, маълумоти олий, муқаддам судланмаган, вақтинча ишламаган, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Қорақамиш 2Г4, 4Г38. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Магрупов Фаррух Жаффарович – 1960 йил Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, оилалик, маълумоти олий, муқаддам судланмаган, ўқитувчи бўлиб ишлаган, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Қуёш кўчаси, 49-уй. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Ибодуллаев Муҳаммаджон Ибодуллаевич – 1970 йил Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, оилалик, маълумоти олий, муқаддам судланмаган, Тошкент шахар 16 сонли касалхонада жарроҳ бўлиб ишлаган, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Фаробий кўчаси, Чаманзор – 90. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Зуннунов Дилшоджон Собиржонович – 1977 йил Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, оилалик, маълумоти олий, муқаддам судланмаган, мактабда меҳнат ўқитувчиси бўлиб ишлаган, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Форобий кўчаси, 50-уй. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Ҳайдаров Абдужаббор Абдураҳмонович – 1971 йил Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, оилалик, маълумоти олий, муқаддам судланмаган, вақтинча ишламаган, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Гуруч ариқ кучаси, 48-уй. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Ёдгоров Аброр Собиржонович – 1970 йил Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, оилалик, маълумоти ўрта, муқаддам судланмаган, вақтинча ишламаган, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Қизил тут кучаси, 80-уй. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Аббосов Ҳасан Хусниддинович – 1958 йил Тошкент шаҳрида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, оилалик, маълумоти олий, муқаддам судланмаган, вақтинча ишламаган, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Сағбон 2 боши берк кўчаси, 87 – уй. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Ғофуров Улуғбек Комилжон ўғли – 1978 йил Сирдарё вилояти, Сирдарё тума-нида туғилган, миллати ўзбек, ЎзР фуқароси, оилалик, маълумоти ўрта, муқаддам суд-ланмаган, вақтинча ишламаган, яшаш жойи: С.Раҳимов тумани, Лангар кўчаси, 101-уй. 2000 йил 19 мартдан бошлаб қамоқда.

     

    Толиб Ёқубов – ЎИҲЖ Бош котиби

    22 август 2000 йил

     

    БИЗ СИЁСИЙ МАҲБУСЛАРМИЗ!

     

    6 сентябрь куни Тошкент шаҳар суди 15 киши устидан ўтказилган суд жараёнини 2 ойда ниҳоясига етказди ва судланувчиларнинг устидан уз хукмини укиди. Суд ҳукми прокурор талаб қилган жазодан ҳам юқори белгиланганлиги судланувчиларни заррача ҳам чучитмади, улар ҳукмни кўтаринки руҳда қабул қилдилар. Ҳатто судланувчи Гафуров ва Аббосовлар ўзлари учун белгиланган 12 йиллик қамоқ жазоси камлик қилгандай “Нима учун бизга кам бердингиз, нима учун бизни биродарларимиздан айириб қўйдингиз”, дея норозилик билдиришди.

     

    Суд ҳукми қуйидагича: Исоқов Дилшод –16 йил, Содиқов Дониёр – 15 йил, Зуннунов Дилшод – 16 йил, Саитназаров Музаффар – 14 йил, Умаров Маъруф – 14 йил, Магрупов Фаррух – 14 йил, Раҳимов Абулқосим – 14 йил, Акрамов Лутфулла – 14 йил, Ибодуллаев Муҳаммаджон – 14 йил, Ёдгоров Аброр – 16 йил, Ҳайдаров Абдужаббор – 14 йил, Аббосов Ҳасан – 12 йил, Ғофуров Улуғбек – 12 йил, Шоқосимов Абулҳаким – 14 йил, Шомирзаев Баҳром – 16 йил.

     

    Судланувчилар суд охирида ота-оналарга қарата “Биз сиёсий маҳбуслармиз, жиноятчи эмасмиз”, дея хитоб қилишди.

     

     

     

    48-ҲУКМЛАР, СУД СИСТЕМАСИ

    00.06.09-КАМОЛИДДИН САТТОРОВ ҲУКМИ

    ҲУКМ

    Ўзбекистон Республикаси номидан

    2000 йил 09 июнь                                           Асака шаҳри

     

            Ушбу куни Асака шахар судининг ўз идора биносида очиқ суд мажлиси бўлиб раислик этувчи Асака шахар судининг раиси М.Холматов. Халқ маслахатчилари Ахунов А., Каримов А.лардан иборат ҳайъатда Фозилжонов М.нинг суд мажлиси котиблигида, тарафлардан Асака шаҳар прокурори ёрдамчиси Аблязов П., адвокат Ғозиева Ж.ларнинг иштирокида.

     

            Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 145-моддаси 3-қисми, 156-моддаси 2-қисми «д» банди, 159-модданинг 4-қисми, 216-моддаси, 244-1 модданинг 3-қисмми «а» банди, 242-моддани 1-қисми, 25-155-моддани 1-қисми «а, б» бандлари ва 25-161-моддаларида назарда тутилган жиноятларни содир қилганликда Сатторов Камолетдин Джураевични айблаш ҳақидаги № 1-125 сонли жиноят иш  кўриб чиқилди.

                                 Судланувчи Сатторов Камолетдин Джураевич-

                                 1970 йил 11 февраль куни Сурхандарё вилоятида

                                 туғилган, миллати ўзбек, маълумоти ўрта. Ўзбе-

                                 кистон республикаси фуқароси, оилалик, уч

                                 нафар фарзанди бор, партиясиз, депутат эмас,

    давлат мукофотларини олмаган, ҳарбий хизматга мажбур, муқаддам судланмаган, хеч қаерда ишламайди. Андижон шахар Тожик кўчаси 16 уйда яшаб келган, иш бўйича эҳтиёт чораси 03.02.2000 йил кунидан қамоқда айблов хулосасини олган.

     

            Суд мажлисида судланувчи Саттаров К.Д. ва гувоҳларнинг қўрсатувларини эшитиб, ишда мавжуд бўлган ёзма даллиларни текшириб муҳокама қилиб, суд ҳайъати қуйидагиларни

     

    аниқлади:

     

            Судланувчи Саттаров Камолетдин Джураевич 1970 йил 11 февраль куни Сурхандарё вилояти Денау шаҳрида туғилиб, Андижон шаҳар Тожик кўчаси 16 уйда яшаб келиб, ҳеч бир жойда ижтимоий фойдали меҳнат билан шуғулланмасдан келган ҳолда, вояга етмаган болаларни уларнинг ота-оналари иҳтиёрида иш тарзда динга ўқитиш, уруш чиқариш учун иғво қилиш ва Ўзбекистон Республикасида вазиятни бекарорлаштириш мақсадида диний мансублигига қараб аҳоли гуруҳларнинг ўртасида адоват, нифоқ келтириб чиқариш учун суиқасд қилиб Ўзбекистон Республикаси худудий яхлитлигини Конституцияга хилоф равишда бўзиш мақсадида шунга даъват қилувчи материалларни диний экстремизм, сепаратизм ва ақидапарастлик ғоялари билан йуғирилган адабиётларни ўз уйида сақлаб, тарқатиб, фаолияти тақиқланган диний ташкилот «Хизб-ут-Тахрир» диний экстремистик ташкилотининг фаолиятида актив қатнашиб ўзининг бу харакатлари билан Узбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 145-моддани 2-қисми, 156-моддани 2-қисми «д» банди, 159-моддани 1-қисми, 216-моддаси, 244-1 моддани 3-қисмини «а» бандида назарда тутилган жиноятларни содир этган.

            Яъни судланувчи Саттаров Камолетдин Джураевич 2000 йил февраль ойининг бошларида тергов даврида аниқлашни имкони бўлмаган «Абдуллох» исмли шаҳсдан Ўзбекистон Республикаси ҳудудида тақиқланган «Хизб-ут-Тахрир» диний партиясини норасмий босмахоналарида чоп этилган диний экстремизм, сепаратизм, ва ақидапарастлик ғоялари билан йуғурилган, фуқароларнинг тотувлигини бузиш, тўхтовсиз вазиятни беқарорлаштирувчи уйдирмаларни тарқатиш, «Хизб-ут-Тахрир» «Мусулмонлар яҳудийларни дўст тутмайдилар» варақасининг ўрганиб Ўзбекистон Республикаси амалдаги давлат тузумини қоралаб, «Хизб-ут-Тахрир» партия режаларини хаётга тадбиқ қилиш, куролли исён, яъни «Жиҳод» йўли билан исломий давлатни барпо қилиш, мусулмонларнинг фарзи эканлиги ҳақида ишонтириш туйғуларни ўргатиш ва фанатик хусусиятларга эга бўлган диний фундаментализм ва ақидапарастликга дунёқарашлар сингдирилган шаҳслардан иборат бўлган «Халифалик» давлатни қуриш тарафдорлари доирасини кенгайтирган.

            Судланувчи Саттаров Камолетдин Джураевич 2000 йил 02 феврал куни Андижон шаҳар Узум бозоридаги фуқароларга «Мусулмонлар яхудийларни дўст тутмайдилар» сарлавхали варақасини тарқатганида милиция ходимлари томонидан ушланиб холислар иштирокида, ёнлари текширилганида уни устида бўлган қора курткасини пастки унг чунтагидан 5 (беш) дона 27 январь 2000 йил кунги «Хизб-ут-Таҳрир» «Мусулмонлар яҳудийларни дўст тутмайдилар» сарлавҳали варақалар топилиб хужжатлаштириб олинган.

            2000 йил 02 февраль куни судланувчи Саттаров Камолетдин Джураевични Андижон шахар Тожик кўчаси 16 сонли яшаш уйида ўтқазилган тинтув даврида меҳмонхонасидаги шкафни ичида бўлган китоблар орасидан 2 дона «Хизб-ут-Тахрир»нинг 23.12.99 йил куни чоп этилган «Суриядаги мустақил фикр учун камоққа олишлар ва 27.01.2000 йил куни чоп этилган «Мусулмонлар яхудийларни дўст тутмайдилар сарлавхали варакалар, 1 дона Бутун дунё Инсон Ҳуқуқларини Ҳимоя қилиш жамияти номига ёзилган аризалар 1 варақдан иборат хатлар топилиб, холислар иштирокида баённома орқали олиниб ашёвий далил тариқасида ишга қўшилган.

            Андижон вилояти матбуот бошқармаси қошидаги норасмий равишда олиб қелтирилиб тарқатилаётган нашрлар, аудио ва видеокассеталарни ўрганиш комиссияси мутахасисининг 18 февраль 2000 йил яқуни судланувчи Саттаров Камолетдин Джураевич уйидан олинган бир дона «Устоди авваи» номли диний китоб соф диний адабиёт эканлиги, хеч кандай диний экстремизм, фундаментализм ғоялари йуклиги, конституцион тузумга қарши фикрлар қелтирилмаганлиги баён қилинган, ушбу куни уни ёнидан ва уйидан топилган «Мусулмонлар яхудийларни дўст тутмайдилар» ва «Суриядаги мустақил фикр учун қамоққа олишлар» сарлавҳали варақалар ҳалифалик тузумдан бошқа тузумни тан олмасликка ва сепаратизимни ташвиқ қилувчи факат ислом ҳалифалик давлатини барпо қилишга даъват қилувчи варакалар эканлиги ҳакида хулоса берилган.

            Судланувчи Саттаров Камолетдин Джураевич суд мажлисида тергов даврида берган кўрсатувини тасдиқлаб, айбига мутлақо иқрор бўлмасдан, 2000 йил 02 февраль куни дадаси билан бирга Андижон шаҳар Узум бозорига харажат қилиш учун боришганлигини у бозордаги совун сотадиган жойда борганлигини, у ерда милиция ходимлари уни варака тарқатаетгаликда гумон қилиб ушлашганлигини, лекин у ҳеч кандай варака таркатмаганлигини, «Хизб-ут-Таҳрир» партиясига аъзо эмаслигини , уни уйида ўтқазилган тинтув даврида топишган варакалар ҳам тегишли эмаслигини, уйида варақа сақламаганлигини, улар қаердан қелиб колганлигини билмаслигини, тергов даврида милиция ходимлари унга тайзик хакикатда «Хизб-ут-Таҳрир» га акаси орқали аъзо бўлганлиги ва айбига иқрорлигини кўрсатиб ёзган тушунтириш хатларини милиция ходимларини тайзики остида ёзилганлигини, ушбу тушунтириш хати ва сўроқ баённомаси нотўғри эканлигини, уни охирги айбига иқрор бўлмасдан берган қўрсатуви тўғри эканлигини кўрсатиб ўтди.

            Судланувчи Саттаров К. Д. Суд мажлисида айбига мутлако иқрор бўлмасдан кўрсатув берсада унинг жиноий қилмиш ҳаракатлари қўйидаги даллилар билан ҳам тасдиқланади:

            Гувоҳ Худояров Абдулла суд мажлисида тергов даврида берган кўрсатувни тасдиқлаб, 2000 йил 02 февраль куни Андижон шаҳар Узум бозорида харажат қилиб юрганида, унга нотаниш бўлган шаҳс фуқароларга варрақа тарқатаётганлигини кўрганлигини, бир оздан сўнг милиция ходимлари унга шаҳсни ушлашганлигини, унга холис сифатида қатнашишликни таклиф қилинганида рози бўлганлигини, уша шахсий узини Саттаров Камолетдин Андижон шахар Таджик кучаси 16 уйда яшашганлигини айтганлигини, унинг ёнларини кўздан кечиришганида 6 дона «Мусулмонлар яҳудийларни дўст тутмайдилар» деб номланган варақалар топилганлигини уларнинг холислигида ҳужжатлаштириб олишганлигини қўрсатиб ўтди.

            Гувоҳ Рахмонов Дониёрбек суд мажлисида тергов даврида берган кўрсатувини тасдиқлаб 2000 йил 02 феврал куни Андижон шақар Узум бозорида харажат қилиб юрганларида, унга нотаниш бўлган шахс фукароларга варака тарқатаётганлигини кўрганлигини, бир оздан сўнг милиция ходимлари уша шахсни ушлашганлигини, унга холис сифатида қатнашишликни таклиф қилинганида рози бўлганлигини, ўша шахс ўзини Саттаров Камолетдин, Андижон шаҳар Тожик кўчаси 16 уйида яшашлигининг айтганлигини, уни ёнларини кўздан кечиришганда 5 дона «Мусулмонлар яҳудийларни дўст тутмайдилар» деб номланган варақалар топилганлигини, уларни холислар иштирокида хужжатлаштириб олинганлигини кўрсатиб ўтди.

            Гувоҳ Зокиров Обиджон суд мажлисида тергов даврида берган кўрсатувини тасдиқлаб 2000 йил 02 феврал куни Андижон шаҳар «Темур Малик» хиссадорлик жамиятида тунги навбатчилигида турганида соат 22-30 ларда милиция ходимлари келишиб, Андижон шахар Тожик кучаси 16 уйда тинтув ўтказилишини, тинтувда холис бўлиб қатнашишликни таклиф қилишганида рози бўлганлигини, ушбу уйда ўтқазилган тинтув даврида меҳмонхонасидаги шифоньер ичида китоб орасида 1 дона «Мусулмонлар яхудийларни дўст тутмайдилар» 1 дона «Суриядаги мустақил фикр учун қамоққа олишлар» деб номланган варакалар, 11 дона бланкалар, 7 дона Бутун дунё инсонлар хукукини химоя қилиб жамиятига ёзилган аризалар топилганлигини, ушбу топилган нарсаларни уларни холислигида хужжатлаштирилиб олишганлигини кўрсатиб ўтди.

     

            Гувоҳ Саттаров Жўра суд мажлисида тергов даврида берган қўрсатувини тасдиқлаб, 2000 йил 02 февраль куни кеч соат 22-30 ларда уйига кетаётганида милиция ходимлари қелишиб Андижон шахар Таджик кўчаси 16 уйда тинтув ўтқазилишни, тинтувда холис бўлиб қатнашганлигини таклиф қилинганлигида рози бўлганлигини, ушбу уйда ўтқазилган тинтув даврида мехмонхонасидаги шифоньер ичида китоб орасида 1 дона «Мусулмонлар яхудийларни дўст тутмайдилар» 1 дона «Суриядаги мустақил фикр учун қамоққа олишлар» деб номланган варакалар, 11 дона бланкалар, 7 дона Бутун дунё инсонлар хукукини химоя қилиб жамиятига ёзилган аризалар топилганлигини, ушбу топилган нарсаларни уларни холислигида хужжатлаштирилиб олишганлигини кўрсатув бериб ўтди.

            Гувоҳ Саттарова Адолатхон суд мажлисида тергов даврида берган қўрсатувини тасдиқлаб, судланувчи Камолдин кичик ўғли эканлигини, катта ўғли Муроджон қамалиб кетганлигини ўғли Камолитдин Хизб-ут-Тахрирга аъзо бўлмаганлигини, варақа тарқатмаганлигини, уларни уйидан топилган варақаларни қаердан қелиб қолганлигини билмаслигини, Бутун дунё инсонлар хукукини химоя қилиш жамиятига ёзилган аризалар унга топиши эканлигини қўрсатиб ўтди.

            Қўшимча гувоҳ Исматуллаев Маҳмуджон Андижон вилоят ИИБ 2-милиция бўлинмасида ЖКЮ ходими эканлигини 2000 йил 02 февраль куни милиция бўлинмасида Саттаров Камолетдин Узум бозорида варақа тарқатганлиги учун ишлаб олиб келинганлигини. Саттаров К.ни яшаш уйидан 2 дона варақалар топилганлигини. Саттаров К. тушунтириш хатлари ўз ихтиёри билан ёзиб берганлигини, унга улар томонидан ҳеч қандай тазйиқ ўтказилмаганлигини кўрсатиб ўтди.

            Суд ҳайъати судланувчи Саттаров Камолетдин Джураевични терговнинг охирида ва судда айбига мутлақо иқрор бўлмагандан берган қўрсатувини ўзини жавобгарликдан олиб қочиш учун ҳимоя важларидек ҳисоблаб, уни дастлабки текширув давридаги жиноят ишининг 5-варақасида мавжуд бўлган тушунтириш ва тергов давридаги 06.02.2000 йил кунги сўроқ баённомасида айбига иқрор бўлиб берган кўрсатувларини суд ҳайъати уни айблашда асос қилиб олади.

            Бундан ташқари судланувчи Саттаров Камолетдин Джураевич айби шахсий кийимини кўздан кечириш ва далилий ашёни олиш ҳақидаги, Саттаров К.Д.нинг яшаш жойида тинтув ўтқазиш ҳақидаги баённомалар, жиноят ишини 4-варақасидаги «Мусулмонлар яҳудийларни дўст тутмайдилар» сарлавҳали ва 8-варақаларидаги «Суриядаги мустақил фикрлар учун қамоққа олишлар» сарлавхали варақалар. Андижон вилоят матбуот бошқармаси қошидаги норасмий равишда олиб келтирилиб тарқатилаётган нашрлар, аудио ва видеокассеталарни ўрганиш комиссияси мутахасислари 18 февраль 2000 йил кунги хулосасида жиноят ишида мавжуд бўлган бошқа ёзма далиллар билан ҳам тўлиқ исботини топади.

            Суд ҳайъати судланувчи Саттаров К.Д.га нисбатан дастлабки тергов даврида Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 145-моддани 1-қисми ва 156-моддани 1-қисмлари билан қўйилган айбларни судланувчининг қилмиш харакатларида мавжуд эмаслигини ҳисобга олиб, ушбу ҳаракатлар эса характерига кўра Ўзбекистон Республикаси ЖКнинг 145-моддани 2-қисмига, 159-моддани 1-қисмига тўғри келишлигини назарда тутиб судланувчига нисбатан Ўзбекистон Республикаси ЖКнинг 145-моддасининг 3-қисми билан қўйилган айбни шу модданинг 2 қисмига ҳамда 159-моддаси 4-қисми билан қўйилган айбни шу модданинг 1-қисмига қайта малақаланиш, суд хайъати шунингдек судланувчи Саттаров Камолетдин Джураевичнинг қилмиш харакатларида жиноий уюшма ташкил этиш шунингдек уларнинг мавжуд бўлиши ва ишлаб туришини таъминлашга қаратилган фаолиятини ҳамда қўпорувчилик қаракатлари йўқлигини инобатга олиб,   Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 25-155-модданинг 3-қисми, 242-модданинг 1-қисми ва 25-161-моддалари билан қўйилган айбларни судланувчининг зиммасидан чиқаришни лозим топди.

            Қелтирилган далиллар мажмуи билан судланувчи Саттаров К.Д.Нинг қилмиш жиноятлари Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 145-модданинг 2-қисми, 156-модданинг 2-қисми «д» банди, 159-модданинг 1-қисми, 216-моддаси, 244-1-модданинг 3-қисми «а» бандларига тўғри келиб тасдиқланади.

            Суд ҳайъати судланувчи Саттаров Камолетдин Джураевич шахсини ўрганиб, унинг муқаддам судланмаганлигини, оилалик бўлиб, қарамоғида   3 нафар вояга етмаган фарзандлари борлигини аниқлади ва буларни унга нисбатан жазони енгилаштирувчи ҳолатлар деб ҳисоблади.

    Суд ҳайъати судланувчи Саттаров К.Д.га жазо тури ва меёрини тайинлашда унга нисбатан жазони енгиллаштирувчи ва иш ҳолатларини инобатга олиб, қонун санкцияси доирасида ўзига тегишли бўлган мол-мулкини давлат фойдасига мусодара қилиб озодликдан маҳрум қилиш жазоси тайинлашлигини лозим деб топади.

    Бинобарин, қелтириб ўтилганларга кўра ва Ўзбекистон Республикаси ЖПКсининг 454, 457, 460, 463, 465-468, 471, 472 моддаларига амал қилиб суд ҳайъати ҳукм қилади:

     

    ҲУКМ

     

    Судланувчи Саттаров Камолетдин Джураевични зиммасидан Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 25-155-моддани 1-қисми ва 25-161-моддалари чиқарилсин.

     

    Судланувчи Саттаров Камолетдин Джураевич қилмиш харакатлари Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 145-моддани 3-қисмидан шу модданинг 2-қисмига, 159-модданинг 1-қисмига қайта малакалансин.

    Судланувчи Саттаров Камолетдин Джураевич Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 145-модда 2-қисми, 156-моддани 2-қисми «д» банди, 159-моддани 1-қисми, 216-моддаси, 244-моддани 3-қисми «а» бандида назарда тутилган жиноятни содир этганликда айбли деб топилсин.

    Судланувчи Саттаров К.Д.га Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 156-модданинг 2-қисми «д» банди билан 6 (олти) йил муддатга озодликдан маҳрум қилиш жазоси тайинлансин.

    Судланувчи Саттаров К.Д.га Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 145-модданинг 2-қисми билан 2 (икки) йил муддатга озодликдан маҳрум қилиш жазоси тайинлансин.

    Судланувчи Саттаров К.Д.га Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 159-модданинг 1-қисми билан 2 (икки) йил муддатга озодликдан маҳрум қилиш жазоси тайинлансин.

    Судланувчи Саттаров К.Д.га Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 216-моддаси билан 3 (уч) йил муддатга озодликдан маҳрум қилиш жазоси тайинлансин.

    Судланувчи Саттаров К.Д.га Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 244-1 моддани 3 қисми «а,в» бандлари билан ўзига тегишли бўлган мол-мулки давлат фойдасига мусодара қилиниб 5 (беш) йил муддатга озодликдан маҳрум қилиш жазоси тайинлансин.

    Судланувчи Саттаров Камолетдин Джураевичга Ўзбекистон Республикаси Жиноят Кодексининг 59-моддасига асосан тайинланган жазоларни қисман кўшиш йўли билан қаттиян ўташлик учун ўзига тегишли бўлган мол мулки давлат фойдасига мусодара қилиниб 9 (тўққиз) йил муддатга озодликдан маҳрум этиш жазоси қолдирилсин.

    Жазони ўташ муддати 2000 йил 03 февраль кунидан бошлаб умумий тартибли колонияларда ўтаттиришлик белгилансин.

    Ашёвий далил судланувчи Саттаров К.Д.нинг ёни ва уйидан топилган «Хизби-ут-Тахрир» уюшмасига тегишли бўлган 5 дона «Мусулмонларни яхудийлар дўст тутмайдилар» сарлавҳали 1 дона «Сурияда мустақил фикр учун қамоққа олишлар» сарлавҳали варақалар, 6 дона Бутун дунё инсонлар ҳуқуқини қилиш жамиятига ёзилган аризалар ва 11 дона бланкалар ҳукм қонуний кучга киргандан сўнг йўқ қилинсин.

    Ҳукмдан норози томонлар 10 кунлик муддат ичида шу суд орқали Андижон вилоят судининг жиноий ишлар бўйича судлов ҳайъатига кассация шикоят ёки протест қелтиришлари мумкинлиги судланувчига эса бу муддат ҳукм нусхаси қўлига олган кундан эътиборан ҳисобланиши тушунтирилсин.

     

    Раислик қилувчи: Имзо

    Халқ маслаҳатчилари: 1 имзо; 2 имзо

     

    Ҳукм аслига тўғри: Асака шаҳар

                               судининг раиси       муҳр имзо