60-ИҚТИСОДИЙ ҲУҚУҚЛАР ВА ЭРКИНЛИКЛАР, УЯ-64/51, ХАТлар

04.01.19-УЯ 64-51 ЗОНАСИДАН келган ХАТ

1999 йил 7 март куни милиция ходимлари мени уйимда хибс этишди. 18 март кунига қадар мени Ўзбекистон туман ИИБ даги вақтинча ушлаб туриш хибсхонасида бетўхтов қийноқлар остида сақлашди. Улар менинг товонларимга резина калтак билан уришди. Continue reading «04.01.19-УЯ 64-51 ЗОНАСИДАН келган ХАТ»

УЯ-64/51, ҚИЙНОҚЛАР, ҲУКУМАТ МУСУЛМОНЛАРГА ҚАРШИ

04.01.19-КИН 51дан КЕЛГАН ХАТ

2004 йил, 19 январь

 

КИН УЯ-64/51 ҚАМОҚХОНАСИДАН

ИККИНЧИ МАКТУБ


ЎИХЖ матбуот маркази хабари

 

Адолат ва одил суд бўлмаган шароитда
давлат карокчилар тўдасига айлана
ди
Августин Аврелий

 

               Ўзбекистон ҳукумати ўзининг жазони ижро этиш муассасаларидаги махбусларга нисбатан ваҳшийликларини жамоатчиликдан яширишга ҳар қанча уринмасин, у ерлардан қийноқлар, ваҳшиёна муомалалар, камситишлар, чидаб бўлмас сақлаш шароитлари ва бошқалар ҳақида ишончли маълумотлар чиқиб турибди.

 

               ЎИХЖ га турли қамоқхоналардан мактублар келиб тушади. Уларнинг муаллифлари ўз хатларининг мазмунини жамоатчилик ва халқаро ташкилотлар эътиборига етказишни ҳамда энг кўп ўқиладиган интернет сайтларига қўйишни сўрашади. Шундай мактублардан бири илгари Фарғона вилояти Ўзбекистон туманидаги Болғали қишлоғида яшаган, 1969 йилда туғилган, ўрта-махсус маълумотга эга Баратов Оллоназар Солижоновичдан келди. Виждон бандиси О.С.Баратов 1999 йилдан бери Косондаги КИН УЯ-64/51 қамоқхонасида сақланмоқда. Қуйида унинг хатини тўлиқ келтирмоқдамиз:

 

               – Мен «Хизб ут-тахрир» диний партияси аъзосиман. 1999 йил 7 март куни милиция ходимлари мени уйимда хибс этишди. 18 март кунига қадар мени Ўзбекистон туман ИИБ даги вақтинча ушлаб туриш хибсхонасида бетўхтов қийноқлар остида сақлашди. Улар менинг товонларимга резина калтак билан уришди.

 

                 Оқибатда оёқларим шишиб, ҳаракатланолмай қолдим. У ерда менга агар айбимни тан олмасам, тирноқларимни суғуриш ва баданимга қизиб турган дазмол босиш билан таҳдид қилишди. Мени МХХ ҳамда коррупция, рэкет, терроризмга қарши кураш бўлими ходимлари Абдужаббор, Аббосхонлар ва исмларини билмаганим бошқа ИИВ ходимлари қийноққа солишди. 18 март куни мен терговчи кўрсатган ҳамма коғозларга имзо чекишга мажбур бўлдим. Шундан сўнг мени Қўқон турмасига юборишди. У ерда ҳам мени бир неча бор қаттиқ калтаклашди.

 

               Кейин судгача сақлаб туриш учун мени Қўқон турмасидан Фарғона шаҳар тергов изоляторига юборишди. Биз 34 киши эдик. Орамизда 1-даражали ногирон, икки кўзи ожиз, қанд касалига мубтало бўлган ва бир оёғи йўқ Абдуқаюм Ҳасанов бор эди. Уни ҳам ногиронлигига қарамай, ваҳшийларча қийнашарди. Суд вақтида адвокат судьяга ўз қимоясидаги одамнинг 1-даражали ногирон эканини эслатганида, судья: «У ногирон бўлса ҳам, мияси ва ақли соғ, шунинг учун жазо олиши керак«, – деди.

 

             Тергов вақтида бизларни ЖКнинг 127- (Вояга етмаганларни жамиятга қарши ҳаракатларга бошлаш), 156- (Миллий, ирқий ёхуд диний адоват қўзғатиш), 159- (Ўзбекистон конституциявий тузумига тажовуз қилиш), 216- (Ноқонуний жамоат уюшмалари ёки диний ташкилотлар тузиш), 242- (Жиноий уюшма ташкил этиш) ва 244-(Оммавий тартибсизликлар) моддалари билан айблашди. Судья менинг айбимни «исботлашга» қаттиқ тиришиб, охири 18 йилга ҳукм қилди.

 

              Ҳаво чидаб бўлмас иссиқ ва дим бўлган август ойида бизни иссиқдан қайнаб ётган вагонларга ўтқизиб, Тошкентга олиб кетишди. Бу сафар қийноқдан ҳам баттар эди. Ҳеч кимга бир қултум бўлса ҳам сув беришмасди. Тошкент турмасида бизни кечгача ушлаб туриб, тахминан соат 16-17 ларда яна ўша вагонларга ўткиза бошлашди. Вагоннинг ҳар бир каталакдек хонасига 17-18 кишидан тиқишди ва шу ҳолда узоқ ушлаб туришди. Чидаб бўлмас иссиқ туфайли кўпчилик хушидан кета бошлади.

 

                 Мен ҳам шунақа бўлдим. Қанча вақт хушсиз ётганимни билмайман. Кимдир юзимга қўли билан ураётганидан ўзимга келдим. Биродарим Муҳаммадали мени хушимга келтиришга уринаётган экан. Поезд йўлга чиққан ва Тошкентдан чиқиб кетаётган эди. Мен ерга сув йиғилиб қолганини ва тепадан сув оқаётганини кўриб қолиб, Муҳаммадалидан бунинг қанақа сувлигини сўрадим. У бунинг одамларнинг тери эканини айтди. Ҳамманинг кийими ҳўл бўлиб, у терни ўзига сингдирмаётган ва натижада тер ерга оқаётганди.

 

               20 август куни (1999 йил) биз Косондаги КИН УЯ-64/51 қамоқхонасига етиб келдик. Янги махбусларни «кутиб олиш» маросими бошланди. Аввалига бизни яланғоч қилиб ечинтириб, биттадан ич кийим беришди, ўзимизнинг кийимларимизни олиб қўйишди. Кейин биз ички хизмат (милиция) ходимлари ва назоратчилар ташкил қилган коридордан ўтишимиз керак эди. Уларнинг ҳар бири кўлига ё резина, ё симлардан тўқилган калтак ёки хивич ушлаб олганди. «Коридор» нинг узунлиги 50-60 метр бўлиб, нариги чети ШИЗО – жазо изолятори биносига олиб борарди. Махбус бу тирик коридордан ўтганида ҳар бир милиционер ва назоратчи унинг боши ёки баданининг бошқа қисмларига урар эди.

 

               Ҳамма 56 та махбусни битта хонага тиқишди. Бир неча минутдан кейин у тандирга айланиб кетди. Одамлар хушдан кета бошладилар. Хушдан кетмаганлар тирик коридордан ўтганимиздан кейин бизга берилган кўйлак ва шимлар билан елпиб, ўзидан кетганларга қай бир йўл билан бўлса ҳам ҳаво етказишга ҳаракат қилишарди. Шунда бир прапоршчик кириб, ичига сув солинган 20 литрли идишни қўйиб кетди. У бир неча марта икки челакдан сув олиб келиб, уни тўлдириб қўйди.

 

               Икки кун ўтгач мени қамоқхона режим қисмининг бошлиғи, капитан Бобоев хонасига чақирди ва мендан унга тиз чўкиб, сажда қилишимни талаб қилди. Мен унинг талабини рад этдим ва: «Мен фақат Аллоҳга ибодат қиламан», – дедим. Бобоев қутуриб, мени симдан ясалган хивич билан савалай кетди. Мен йиқилдим, ерга ётиб қолдим, хушимдан кетаёздим. У эса мени тепкилай бошлади.

 

               Орадан 2-3 кун ўтиб, мени қамоқхона бошлиғининг ёрдамчисиуям капитанчақиртирди. Унинг талаби билан ўзим судланган моддаларни айтганимда, у сакраб туриб, бошимга резина калтак билан ура бошлади ва: «Сен террорист, экстремист экансан-ку! Сени нариги дунёга жўнатиш керак!» – деб бақирди. У менинг хушимдан кетаётганимни кўриб, хонасидан итқитиб чиқариб юборди.

 

               Бизни ҳар куни, гоҳида кунора қамоқхона штабининг ҳар хил хоналарига чақириб калтаклашарди. Хонага киришни кутиб, коридорда турганимизда ёнимиздан ўтиб кетаётган милиционер ва аскарлар бизни муштумлари билан уриб, тепиб ўтишарди.

 

             Бизнинг баракнинг бошлиғи лейтенант Эшмуродов Бахтиёр эди. Зонага келганимизнинг биринчи куниёқ, у мени қимирламай қолгунимча калтаклаган. Орадан бир ойча ўтгач, мени тезкор бўлим бошлиғи, капитан Ражабов Шомурод хонасига чақирди. У қўлида калтак ушлаб олган эди. У: «Агар қўлимдаги нарсанинг номини тўғри айтиб беролсанг, сени урмайман», – деди. Калтак электр симидан тўқилган эди. «Тополмадинг, бу – мияни жойига келтирадиган калтак, мен уни бошингдаги ҳамма керакмас нарсаларни чиқариб ташлаш учун ишлатаман», – деди-да, мени қаттиқ калтаклай бошлади.

 

               Мактубим дунё юзини кўрганидан кейин мени бундан ҳам қаттиқ ва кўп калтаклашларини, балки эса ўлдиришларини биламан. Лекин виждон бандилари, Аллоҳга ишонганлар учун қурилган ўзбек ўлим лагерлари ҳақидаги ҳақикат одамларга етиб боришини истардим. Мен буни бутун дунё билишини хоҳлайман.

 

            3 декабр, 2003 йил

 

ЎИХЖ дан:

 

             Сталин ҳам мамлакатда ва «темир парда» ортида ГУЛАГ (Главное управление лагерей) ҳақида ҳеч ким билмайди, деб ўйлаган эди. Аммо дунё буни билди. А.Солженицыннинг «Архипелаг ГУЛАГ» китобидан ва бошқа кўплаб манбалардан билди. Тараққий этган инсоният бу архипелагга асос солган советларнинг зўравон сиёсий тизимини, бутун Иттифоқ бўйлаб сочилиб кетган ўлим лагерларида хизмат қилган ва Лагерлар бош бошқармасида ишлаган ваҳшийларни шарманда қилди.

 

               Дунё ўзбекларнинг Жазони ижро этиш бош бошқармаси (ЖИЭББ) ҳақида ҳам билиб олади. Вақти келади, тараққий этган инсоният Ўзбекистондаги зўравон сиёсий тузумни ҳам, ЖИЭББ бошлиқлари Р.Қодиров, А.Шодиев, М.Гуревичларни ҳам, уларнинг гумашталари, лагерь бошлиқлари А.Қулумбетов («Жаслиқ«, УЯ-64/71), С.Қаландаров («Шайх Али», УЯ-64/49), О.Алиқулов (Косон, УЯ-64/51), А.Мардонов (Навоий, УЯ-64/46), Б.Азизов (Когон, УЯ-64/62), М.Мирсалимов (Олмалиқ, УЯ-64/45), Э.Комилов (Тошкент, УЯ-64/СИ-1) ва бошқаларни ҳам шарманда қилади.

 

               Шубҳасиз-ки, бу шармандаликдан ЖИЭББ унинг идорасига тегишли бўлган ички ишлар вазири З.Алматов ҳам, идорасига БМТ махсус маърузачиси Тео ван Бовен ҳам киролмаган, ертўлалари (тергов хибсхоналари, вақтинчалик сақлаш қамоқхоналари) бўлган МХХ раиси Р.Иноятов ҳам қочиб қутула олмайдилар.

             Ўлим лагерларидан келган хатларни халқ ҳали узоқ сақлайди. Улар капитан Бобоев ёки Ражабов сингари йиртқичларнигина эмас, уларнинг раҳбарлари-ю рағбатлантирувчиларини ҳам фош қиладиган асосий ҳужжатлар бўлади.

 

 

 

УЯ-64/51, ХАТлар, ҚИЙНОҚЛАР

03.12.01-УЯ-64/51 КАМОКХОНАСИДАН МАКТУБ

КАРШИ ЯКИНИДАГИ КОСОН КИШЛОГИДА ЖОЙЛАШГАН УЯ-64/51 КАМОКХОНАСИДАН МАКТУБ

 

(ЎИХЖ Наманган вилоят бўлимининг хабари)

 

Адолат ва конунчилик йўк жойда
давлат карокчилар тўдасига айланади
Августин Аврелий

 

ЎИХЖ га Кашкадарё вилоятининг маъмурий маркази хисобланмиш Карши шахри якинидаги Косон кишлогида жойлашган (КИН) УЯ-64/51 камокхонасидан иккита мактуб келиб тушди. Мактублардан биринчисининг муаллифи Наманган вилоятининг Ровустон кишлогилик Насриддинов Бахром «Хизбут-тахрир» диний фиркасига алокадорликда айбланиб 1999 йилда вилоят махкамаси (судья – Ибрагимов) томонидан 16 йилга хукм этилган.

 

У вилоят МХХ бошкармасига ўз фиркаси варакаларини почта оркали юборганидан сўнг ушбу муассаса ходимлари томонидан хибсга олинган. Унинг устидан ўтказилган бутун тергов жараёни бетўхтов калтаклашлар, кийноклар, камситишлар ва хакоратлар билан кечган. Хаттоки ўз адвокати билан учрашишдан олдин хам уни резина калтаклар билан калтаклашган.

 

Бошка жазони ўташ муассасасига жўнатиш учун Намангандан Тошкент турмасига (УЯ-64/СИ-1) юборилганда хам, Насриддинов Бахромни калтаклар билан кутиб олишди. Киш бўлишига карамай, бу ердаги тинтув вактида уни ялангоч бўлиб ечинишга мажбурлашди. Тезкор бўлим бошлиги билан «сухбат» га уни олдин вахшийларча калтаклаб кейин олиб боришар эди.

 

Бир неча бор уни у гўёки турма ички тартибини бузгани хакидаги хужжатларни имзолашга мажбурлашган. Бундай «икрор» ларнинг натижасида у бир неча кеча-кундузлаб жазо изолятори (ШИЗО) да ўтирган. Тоштурмада Насриддинов Бахром аслида 6 кишилик бўлса-да, амалда 12-18 махбус сакланган камерада ушлаб турилган.

 

Тоштурмадан уни Карши шахрига жўнатишади. Чорва молларини ташиш учун мўлжалланган вагонлар махбуслар ташиладиган вагонлардан кўра яширок кўринар эди. Бу ерда нафакат бемалол ўрнашишнинг, балки хатто нафас олишнинг хам имкони йўк эди. Шундай шароитларда хам назоратчилар тинтув ўтказишган. Одамларни Косон камокхонасига олиб келишганда: «159-модда билан камалганлар олдинга чиксин!» – деган буйрук янгради. Бошкалар каторида Бахром Насриддинов хам олдинга чиккан. Камокхонанинг интизом бўлимига уни назоратчи Очилов тўхтовсиз тепкилаб олиб борган.

 

Вокеаларнинг кейинги ривожини биз Бахром Насриддиновнинг хатида баён килинганидек келтирамиз:

 

– Мени у ерда капитан Бобоев бошчилигидаги зобитлар ва харбий назоратчилар кутиб олишди. Хонага киришим билан улар мени резина калтаклар билан савалаб, уриб-тепкилай бошлашди. Хамма галма-галдан урди. Капитан Бобоев мен билан «сухбат» ўтказиб, бу сухбат давомида мени калтаклаб турди. Кейин камокхона бошликларининг буйруги билан ўз эркларини саклаб колишга уринувчи махбусларни жинсий зўрлайдиган бир махбусни олиб келишди.

 

Зонага олиб келинган хар бир янги махбусни, асосан диндорларни албатта мана шунака маньякмахбусларга танитиб кўйишар эди. Бобоев менга: «Агар эътикодингни ўзгартирмасанг, сени зўрлашга буюраман», – дея тахдид килиб кўйди. Шаркда эркак кишининг зўрланиши энг юкори даражадаги шармандалик хисобланади.

 

Хаво жуда совук эди, бутун баданим калтаклашлардан зиркираётганди. Шунинг учун жуда кийинчилик билан колония кийимини кия олдим. Мени карантин бўлимига олиб боришди. Бу ерда мени камокхона маъмурияти томонидан тайинланган махбус Парпиев Хамро кутиб олди. Хаммага, шу жумладан менга хам у: «Менинг айтганимни киласан. Ёшмисан, каримисан, согмисан ё касалмисан бу ерга ўз ихтиёринг билан келгансан», – дерди. Унинг тушунчалари ва мавкифи шунака эди.

 

Нонушта ва кечкурунги овкатдан кейин у махбусларни икки соат давомида сафсаф бўлиб харбийчасига кадам ташлаб юришга мажбурлар эди. Нонушта, тушлик ва кечкурунги овкатлардан сўнг бу вахший махбус бошка махбусларни колониянинг хўжалик ховлисида умуман фойдасиз ишларни килишга мажбурлар эди. Одатда бунака ишлар ярим тунгача давом этарди. Одамларни хўрлаш, уларнинг иродасини букиш – бу ишдан кўзланган максад шу эди.

 

Бу ишлардан на махбусларга ва на колонияга умуман фойда йўк эди: бир уюм тупрокни белкурак билан бир жойдан бошка жойга кўчириш ва шу уюм жойини доимий тарзда ўзгартириб туриш; лойдан гувала ясаб, куритилган гувалаларни ерга кўмиш ва улардан яна кайтадан лой кориб гувала ясаш; бу ишларни тўхтовсиз давом эттириш. Бунака ишлар кишда хам тўхтамас эди. Кахратон совукда хам назоратчи махбус кўл билан лой коришга ва гувала ясашга мажбурлар эди.

 

Камокхонанинг хўжалик ховлисида жазо батальонини бошкариш вазифасини маргилонлик Кўзибой исмли махбус бажарарди. У доим кўлида бир бўлак резина шланг кўтариб юрар эди. Хўжалик ховлисида ажратилган ер майдонида у бу ерни «хайдаш» га бошчилик киларди. «Ер хайдаш» шундан иборат эдики, у ўзи устига ўтириб олган молага 10-12 та махбусни кўшарди ва уларни молани тортишга мажбурлар эди.

 

Ўзининг фикрича молани заифрок тортган махбусни у кўлидаги резина шланг билан саваларди. Унга рохат келтирувчи яна бир машгулот катта бетон бўлагини хўжалик ховлисининг бир четидан иккинчи четига кўтариб олиб бориш эди. Орадан бир соат хам ўтмай, у батальонидаги хамма махбусларни бетонни яна кайтадан ўз жойига олиб келишга мажбур киларди.

 

Карантин зонасида сув нафакат ювинишга, балки ичишга хам етмасди. Хар бир махбус кунига икки марта – эрталаб ва кечкурун бир кружкадан сув оларди. Махбуслар ухлайдиган баракда тўшаклар умуман йўк эди. Махбуслар кечаси беш кишидан бўлиб тахталарнинг устида ёки бетон полда жойлашишарди. Бу борада кимдир канакадир норозилик билдиргудек бўлса, Хамро Парпиев уни резина шланг билан урарди. Уни ва Кўзибойни хаётимда кўрган энг конхўр ва шафкатсиз одамлар деб биламан.

 

Бундан ташкари, деярли хар куни ёки кунора мени камокхона штабининг кабинетларига олиб келиб, эътикодимдан воз кечишни талаб килиб калтаклашарди. Айникса, 5-, 6-, 8-, 9- ва 10-ракамли хоналарда шафкатсизларча калтаклашар эди. Назоратчилар менинг одамлар кўзидан холирок жойда намоз ўкиётганимни билиб колишса, мени штабга чакиртиришар ва калтаклашдан ташкари яна жазо батальонида окава сув билан лой кордириш, ундан гувала ясатиш ёки мола торттириш билан жазолашар эди.

 

Махбуслар мажбурий суратда ижодий конкурсларга жалб этиларди. 2001 йилда шунака конкурслардан бири ўтказилаётганда мени аёл кишининг ролини ижро этишга мажбурламокчи бўлишди. Мен бу ўзимнинг эркаклик макомимга хилоф келишини ва номакбуллигини айтиб, бунга рози бўлмадим. 5-ракамли кабинетда мени Шомурод исмли тезкор ходим каттик калтаклади.

 

2000 йил ёзида мени жазо сифатида эрталаб 8-30 дан кечкурун 8-30 га кадар куёш остида ўтиришга мажбурлашди. Бу кийнок бир ойдан ортик давом этди. Натижада менда юрак хуружи пайдо бўлди, оёкларим ишламай, сўзлаш кобилиятини йўкота бошладим ва тез-тез хушимдан кета бошладим. Мени тиббий бўлимга жўнатишди.

 

Тиббий бўлим бошлиги Арабов эса мени даволашни истамай, оркага кайтариб юборди. Лекин яна ахволим огирлашди. Мен капитан Бобоев бешариклик махбус Исроилнинг устидан ювинди агдараётганига ва зўравон махбуслар уни жинсий зўрлаётганларига гувох бўлдим. Шу куни мен куёш остида кун бўйи ўтирган эдим. Бу кўрган нарсаларим менга каттик таъсир килиб, хушимдан кетдим, юрагим хуруж кила бошлади.

 

Ёрдам кўрсатиш ўрнига тезкор ходим Ихтиёр мени ўз хонасига олиб кириб, яна калтаклай кетди. Кейин у менга, Маматов Кудратиллага, Ахмедовга ва яна бир нечта махбусга ялангоч бўлиб ечинишни ва баданини бир-бирига текказиб олдинма-кетин бўлиб туришни буюрди. Мен унинг буйругига бўйсунмадим. Мени канча калтаклаганини билмайман.

 

Бу ерда УЯ-64/51 камокхонасидаги хаётимнинг баъзи лавхаларинигина баён килдим. Якинда диний ишлар бўйича кўмита вакили келиб, хаммага анкета таркатди. Менинг у ердаги саволларга берган жавобларимни ўкиб: «Сен хаммадан кўра итоатсиз экансан-ку, уйингга хеч качон кайтмайсан», – деди.

 

Хотиним ва болаларим хар сафар мен билан учрашиш учун 1000 километр узокликдан келишганида уларни кўриб, ўзимни йўкотиб кўйгудек бўламан. Кечирасиз, бошка ёза олмайман. Аллохга хамду санолар бўлсин. Омийн.

 

Матбуот марказидан: Кейинги хабаримиз хам КИН УЯ-64/51 хакида бўлиб, у бу камокхонада сакланаётган Баратов Оллоназар Солижоновичнинг мактубида баён килинган фактларга асосланган.

1 декабр, 2003 йил

 

БИЛДИРИШНОМАлар, ЖАСЛИҚ – УЯ 64-71, УЯ - 64/49, УЯ-64/51, ҚИЙНОҚЛАР

00.12.30-ҚАМОҚХОНА ИЧИДА ҚАМОҚХОНА

30 декабрь 2000 й.

Қамоқхона ичида қамоқхона

             Қарши шаҳридаги УЯ 64/51 қамоқхонада 159-модда билан айбланиб, 14 йиллик жазо муддатини ўтаётган Саъдулло Ҳабибуллаев қамоқхона бошлиғининг буйруғи билан уч ойга «қамалди». Сабаби: у ўз рафиқасига хат ёзиб, мактуб сўнгида «Аллоҳнинг марҳамати билан, чекаётган қора кунларимизнинг ёруғи ҳам бўлиб қолар!» деб ёзган эди, холос.

             Дарҳақиқат, қамоқхона мутасаддиларининг «кичигидан каттасигача» Аллоҳдан эмас, Аллоҳ сўзидан ўлгудек қўрқишади. Шунинг учун ҳам кўпчилик махбуслар қамоқхона ичидаги қамоқхонага маҳкум бўлмоқдалар.

Қамоқхонадаги исломийларга алоҳида муносабат

             Қаршидаги УЯ 61/49 қамоқхона бошлиғи Худойбердиев Собир ҳам айнан исломий маҳбусларга нисбатан турли жазо усулларини қўлламоқда. Мазкур қамоқхонада жазо муддатини ўтаётган Жавоҳир Юсуповнинг аёли ва укаси учрашув муддати келгани учун қамоқхонага келдилар.

             Бу куни 28 декабрь Рамазон ҳайити куни эди. Бироқ, Худойбердиев уларнинг учрашув аризаларига имзо чекмади, ҳатто олиб борган озиқовқатларини ҳам қабул қилишдан бош тортди. Сабабини сўрашганда «Э, ўша ҳайитларингни онасини…», дея ҳақоротомуз сўкинди.

             Ўғрилик, зинокорлик ва наркотик билан қамоққа тушиб, жазоларини ўтаётган Қодир Раҳматов, Зоир Дўстмуҳамедов ва Зариф Зуфаровларни йўқлаб келганлар шу куни суткалик учрашув учун рухсатнома олдилар. Чунки улар «оддий» маҳбуслар, исломий эмас.

Навбат аёлларга келмоқда

             2000 йилнинг 20 декабрида Кўкча маҳалласи, 24-хонадонида Қадр кечаси муносабати билан Қурьон хатм қилиб ўтирган беш нафар аёлни миллий хавфсизлик бўлими ходимлари қуролланган ҳолатда кириб хибсга олишгани ҳақидаги хабарни берган эдик.

             28 декабрь куни улардан 4 киши давлат кассасига 12.750 сўм жарима тўлаш эвазига уйларига қайтишди. Бироқ 4 нафар фарзанднинг онаси Фаридага нисбатан жиноий иш қўзғатилди. У ҳозир шаҳар миллий хавфсизлик ходимлари томонидан тергов қилинмоқда.

             Бир йил муқаддам унинг турмуш ўртоғи кўзи ожиз бўлишига қарамай хибсга олиниб, 10 йиллик қамоқ жазосига ҳукм килинган эди. Фарзандларининг каттаси 8 ёш, кичиги 2 ёш. «Оналар ва болалар» йилининг биринчи кунлариданоқ 4 мурғак тирик етимларга айланишди.

Динсизнинг таъзирини имонсиз бермоқда

             Бутун дунё мусулмонлари 2000 йил йил 27 декабрь куни рамазон ҳайитини байрам қилдилар. Ўзбекистон мусулмонларининг муфтийси Абдурашид қори эса президент Каримовнинг кўрсатмаси билан 28 декабрь кунини рамазон ҳайити деб фатво берди. Бутун дунё мусулмон давлатларидан 27 декабрда келган табрик телеграммаларидан мулзам тортганиданми, ё бошқа сабабми, Юртбоши ўзини «бу борада беайб эканини, дин ишларига умуман аралашмаслигини» исботлашнинг йўлини излади.

             Энг тўғри йўл муфтий Абдурашид қорини «фатво чиқаришда хатога йўл қўйган»га чиқариб, эгаллаб турган лавозимидан олиб ташлаш масаласини кўндаланг қўйди. Ҳозирча бутун бошли Ўзбекистон диёрида унинг ўрнига номзодликка Тошкент шаҳар бош имом хатиби Анвар ҳожидан бўлак шахс топилгани йўқ.

             Дарҳақиқат Анвар ҳожи Каримовга ҳақиқий содиқ қул бўла олишига шўбҳа йўқ. Унинг шу дамгача Ислом динини эмас, Ислом акасининг шаънини ҳимоя қилиш борасидаги хизматлари беқиёс эканлиги ҳеч кимга сир эмас.

Қамоқхонами   ёки …

             Рамазон ойининг биринчи кунларида Қорақалпоғистоннинг Жаслиқ ва Қаршидаги қамоқхоналарда ҳукумат одамларининг ваҳшиёна азоблашлари оқибатида бир қанча исломий йигитлар оламдан ўтдилар. 1974 йили Сурхондарё вилоятининг Денов тумани, Амир Темур жамоа хўжалигида туғилиб ўсган, кейинчалик Тошкент шаҳрида яшаган Носиров Ҳабибулло (Фатҳулло) ушбу шаҳидларнинг биридир.

             У 1999 йилнинг июль ойида судланиб, 10 йилга озодликдан маҳрум қилинганди. У жазони УЯ 64/49 да ўтаётиб, кейинчалик Жаслиққа ўтказилди. Ҳабибулло ибодат қилгани учун қаттиқ калтаклаш оқибатида ўлдирилган. Ҳабибулло хонадонига олиб келинганда, калтак зарбидан бадани кўкариб кетган ва олди миясининг ўнг томони ёрилган эди.

             Кўринишидан уни калтаклаш пайтида миясига қаттиқ ўткир нарса билан уришган. Ҳабибуллонинг акаси Носиров Ҳафизулло ҳам 20 йиллик қамоқ жазосини Товоқсойдаги қамоқхонада ўтказмоқда.

Режим исковичларининг ваҳшийликлари

             Хавфсизлик хизмати ва ички ишлар ходимлари ҳайит кунлари кўчаларда, бозорларда роса изғидилар. Гумон қилинаётган шахсни кўчада ёки бозорда учратиб қолсалар, уни ўша жойнинг ўзида, одамлар орасида ваҳшийларча калтакладилар. Масалан, шу кунлари эрта тонгда Тошкент шаҳар Шайхонтоҳур тумани Маҳтумқули кўчаси 9 уйда яшовчи Турсунбоев Мирориф ўзининг шахсий машинасида фарзандларини мактабга олиб кетаётганида ўз маҳалласида ички ишлар ходимлари томонидан ўққа тутилиб тўхтатилган.

             Бахтли тасодиф туфайлигина тирик қолган Мирориф хушини йўқотгунча 2 фарзанди кўзи олдида калтакланган ва олиб кетилган. Унинг оила аъзолари бугунгача қаердалигини ҳам билишолмай сарсон бўлиб юришибди.

Инсон Ҳуқуқлари Жамияти кенгаймоқда

             30 декабрь 2000 йил Жиззах вилояти Зарбдор тумани Бўстон шаҳарчасида Ўзбекистон Инсон Ҳуқуқлари Жамиятининг Жиззах вилояти Зарбдор туман бўлими таъсис йиғилиши бўлиб ўтди. Йиғилишда туман бўлимини очиш ва раҳбариятни сайлаш масалалари кўрилиб чиқилди. Туман бўлимининг раиси этиб Қурбoнов Муйдинжон, раис муовини вазифасига Мусурмонова Шаҳрибонулар сайландилар.

             Йиғилишда Ўзбекистон Инсон Ҳуқуқлари Жамияти Бош котиби Толиб Ёқубов ҳамда Жиззах вилоят ташкилотининг раиси Бахтиёр Ҳамраевлар иштирок этдилар.

МХХнинг сирини унинг бошлиғи фош қилиб қўйди

             2000 йилнинг охирида халқаро инсон ҳуқуқларини ҳимоя қилувчи «HRW» нодавлат ташкилотининг ижрочи директори Кеннет Роуз бошчилигидаги бир гурух делегация вакиллари Ўзбекистон Республикаси Олий суди, ИИВ ва Миллий хавфсизлик хизмати раҳбарлари билан учрашувлар ўтказдилар.

             Жумладан улар МХХ раисининг биринчи ўринбосари Бахтиёр Ғуломов билан бўлган суҳбатда МХХ терговхонасида калтаклаш оқибатида ўлдирилган Сайдаминов Нўмон билан боғлиқ масалани кўтардилар.

             Ғуломов Сайдаминовнинг ўлими чиндан ҳам оперходимлар томонидан калтаклаш оқибатида содир этилганини инкор қилмагани ҳолда, бу воқеани «мажбурий ҳаракат, яъни Сайдаминов қочмоқчи бўлганда содир этилган» деб баҳолади ва бу инцидент устида ҳозир ҳам иш олиб борилаётганини айтиб, бу ҳақда албатта келгусида маълумот берилажагини таъкидлади.

           «Сайдаминовнинг ота-онасига берилган марҳумнинг «Юрак касаллигидан» ўлганлиги ҳақидаги гувоҳнома билан Ғуломовнинг важ-кoрсонлари ўртасидаги номутаносиблик бу соҳада кўп масалаларга ойдинлик киритади, деди делегатсия вакили Кассандра Кавано.

           Мaълумoтлaр Ўзбeкистoн Инсoн Ҳуқуқлaри Жaмиятидaн oлинди.

“Мусулмoн Ўзбeкистoн” сaйти