Толиб ЁҚУБОВнинг мақолалари

 

МАҚОЛАЛАР

САЙТЛАРИМИЗ :

 ҲУҚУҚ
ОЛАМИ

БЛОГ

 

Ўзбекистон иқтисоди қайси йўлни танлаши керак?

1-чи ҚИСМ – ПИЛЛАЧИЛИК

2-чи ҚИСМ – ҚУЁШ БАТАРЕЯЛАРИ-2

3-чи ҚИСМ – МОСКВАЛИК ТАДҚИҚОДЧИЛАР

49-МОДДА ФЕНОМЕНИ – (1, 2, 3)

49-МОДДА ФЕНОМЕНИ – 1-ҚИСМ

49-МОДДА ФЕНОМЕНИ – 2-ҚИСМ

49-МОДДА ФЕНОМЕНИ – 3-ҚИСМ

АБДУМАННОБ ПЎЛАТОВ

АБДУРАҲМОН АЛИЕВ СУДИ —– (fOTOLAR)

АРГЕНТИНА

БИР ЎЗБЕК АСКАРИ ИЗИДАН

БОЙЛАР ИСТАШМАДИ

БУЗИШ ОСОН, ТУЗИШ ҚИЙИН

БУРНИ КЎТАРИЛМАГАН РАҲБАР

ГЕНИ ЎЗГАРТИРИЛГАН СИЁСИЙ ТУЗУМ

ГОБОТО – ИЗОҲЛАР

ГОБОТОДА ЎТГАН БИР ТУН

ГЎРГА ТИҚДИ

ДАВЛАТ ЁЛҒОН ТУФАЙЛИ ЎЛАДИ

ДЕМОКРАТИЯ ҚАНАҚА ТУЗУМ

ЖАСЛИҚ ТУТҚУНИ

ИЖТИМОИЙ ИЛЛАТ

ИККИ ОРЗУ

ИНТЕРВЬЮ

Ислом Каримов мероси – Коммунистик тузум ва
атамалардан воз кечиш вақти келди

ИҚТИСОДНИНГ СОЛИШТИРМА ОҒИРЛИГИ

КАРИМОВ РЕЖИМИНИНГ ЖИНОЯТЛАРИ

КАРИМОВНИНГ ИҚТИСОДИЙ СИЁСАТИНИ
МАФИЯ БОШҚАРГАН

Катта уруш ҳали олдинда

КЛЕПТОКРАТ

КОММУНИСТ АБДУРАҲИМ

КОММУНИСТИК ЛИДЕР

КОММУНИСТИК ЧИДАМСИЗЛИК ВА ҚАСД ОЛИШ

Мажбурий меҳнат

МЕН ДУЧ КЕЛГАН ТУРКМАНЛАР

МОСКВАЛИК ТАДҚИҚОДЧИЛАР – 3-чи ҚИСМ

МУРТАЗО

МУҲАММАД СОЛИҲ ВА ИСМАТ ХУШЕВ

НОСТАЛЬГИЯ – 1-қисм

НОСТАЛЬГИЯ -2-қисм

НОСТАЛЬГИЯ 3-қисм

Паймона

ПЎЛАТОВИЗМ

РАЗ ШАРМАНДА БЎЛДИКМИ

СУНЪИЙ ИҚТИДОР (ИНТЕЛЛЕКТ)

ТАҚИҚЛАНГАН ТАШКИЛОТ

ТАҚИҚЛАНГАН ТАШКИЛОТ

ТОВУШ ДЎСТ ВА ДУШМАН БЎЛГАНДА

 ҚАССОБГА МОЙ ҚАЙҒУСИ

Толиб ЁҚУБОВ: Демократик дунёда
-полиция, Ўзбекистонда – милиция

ТОМИ КЕТГАНГА ЎХШАЙЛИ

ТУРСУНБОЙ ЎЛИМИНИНГ 4 ЙИЛЛИГИ

Турсунбой Ўтамуратов – 4 март 2008 й.

ЎЗБЕК МАТЕМАТИКЛАРИ

ЎЗБЕКИСТОННИНГ ЯНГИ РАҲБАРЛАРИ ДИҚҚАТИГА

ЎЗБЕКИСТОННИНГ ЯНГИ РАҲБАРЛАРИ ДИҚҚАТИГА

ЎЗБЕКНИНГ ОСТАП БЕНДЕРИ

ЎҒРИНИНГ ЧЕМПИОНГА АЙЛАНИШИ

ХАЛҚ ВА ҲУКУМАТ

Халқ ва хукумат, ёхуд янги бош прокурорнинг “ЎЙИНИ”

ЯНА МИЛЛИЙ ИСМ-ШАРИФЛАР ҲАҚИДА

ҚАССОБГА МОЙ ҚАЙҒУСИ

ҚОНУН ВА АМАЛ

ҚОНУН ВА МАФИЯ

ҚОРА ЎПҚОН

ҚУЛЛИК БИЛАН ЖАЗОЛАШ – 1-ҚИСМ

ҚУЛЛИК БИЛАН ЖАЗОЛАШ – 2-ҚИСМ

“Веспасианлик даври” – 1-қисм

“Веспасианлик даври” – 2-қисм

“Веспасианлик даври” – 3-қисм

“Весмасианлик даври” – 4-қисм

“Веспасианлик даври” – 5-қисм

ТАРЖИМАЛАР
 
 

Аслида, менинг орзуларим бир талай. Энг асосийси эса –  ватанга қайтиш! Аммо буни амалга ошириш амри-маҳол, чунки ўртоқ Ислом Каримов яқинда ватандан чиқиб кетганлар олдига шлагбаум ташлабди. “Бирлик” ва “Эрк”да бўлган сафдошларимиздан Сулаймон Муродов, Абдуманноб Пўлатов, Турсинбой Утамуратов каби бир неча дўстларимиз хорижда вафот этишди…

Мен қаридим, ёшим 75 да, нариги томон ҳам кўрингандай бўлиб турибди. Мени ватанга тортаётган қадриятлар ва одамлар бор –  ота-онамнинг қабрлари, болаларим ва невараларим…….

 

 

 

 

ТАҚИҚЛАНГАН ТАШКИЛОТ

Толиб ЁҚУБ ҚАНАҚА  ТАШКИЛОТ  ТАҚИҚЛАНГАН  ҲИСОБЛАНАДИ? 2016 йил 21 октябрьда Ўзбекистон Республикаси Бош вазири ва Президент вазифасини вақтинчалик бажарувчи Шавкат Мирзиёев »Суд-ҳуқуқ тизимини давомли ислоҳ қилиш, фуқаролар ҳуқуқи ва эркинликларини ишончли ҳимоя қилиш чора-тадбирлари ҳақида»ги фармонга имзо чекди. Айтилишича, мазкур фармон суд-ҳуқуқ тизимини давомли демократиялаштириш ва либераллаштириш, суд, ҳуқуқ-тартибот ва назорат органлари фаолиятининг самарадорлигини ошириш,… Continue reading ТАҚИҚЛАНГАН ТАШКИЛОТ

Ўзбекистон иқтисоди қайси йўлни танлаши керак?

Толиб Ёқубов  1-чи ҚИСМ – ПИЛЛАЧИЛИК                     Муҳтарам ўқувчи эътиборига тақдим этилаётган ушбу мақола бир неча қисмдан иборат бўлиб, улар иқтисодий ва сиёсий масалаларга бағишланган. Мен иқтисодчи ҳам, сиёсатчи ҳам эмасман (13 йил “Бирлик” халқ ҳаракатининг аъзоси бўлганимни ҳисобга олмаганда). Бироқ мен баъзан билган, кўрган ва эшитганларимни муҳтарам ўқувчи билан  ўртоқлашгим келади. Иқтисодий… Continue reading Ўзбекистон иқтисоди қайси йўлни танлаши керак?

2-чи ҚИСМ – ҚУЁШ БАТАРЕЯЛАРИ-2

                Толиб Ёқубов Пиллачиликни ривожлантириш учун электроэнергияни қаердан оламиз?  2-чи ҚИСМ   Репрессив (зулмкорликка асосланган) сиёсий режимлар фан, техника ва жамият ривожи учун асқотадиган бошқа йўналишларни ривожлантиришдан манфаатдор эмас. Унинг раҳбарларида бундай йўналишларга ҳатто қизиқиш ҳам бўлмайди. Бир фактни мен яхши биламан: АҚШда давлат фанга 1 (бир) доллар сарфласа, фан давлатга уни 60 (олтмиш) доллар… Continue reading 2-чи ҚИСМ – ҚУЁШ БАТАРЕЯЛАРИ-2

3-чи ҚИСМ – МОСКВАЛИК ТАДҚИҚОДЧИЛАР

            Толиб Ёқубов   Ўзбекистоннинг қаттиқ иссиқ ёзи шароитида электроэнергияни тежаш йўли борми?  3-чи ҚИСМ   Бор! Буни тушунтириш учун мен деярли ҳамма тушунадиган баъзи фактларни такрорлаб ўтишим керак. Куннинг исиши Ўзбекистонда эрта кўкламдан бўлмаса ҳам, апрель ойидан аниқ бошланади. Ёзни гапирмаса ҳам бўлади. 25 августдан кейин сумбула киради. “Сумбулада сув совир, тун совир” деганларидек,… Continue reading 3-чи ҚИСМ – МОСКВАЛИК ТАДҚИҚОДЧИЛАР

49-МОДДА ФЕНОМЕНИ – 1-ҚИСМ

КИРИШ.  Мазкур мақола мен ўйлагандан хийла узун чиқди. Қисқартиришнинг имкони бўлмади – яхлитлик йўқолди. Шунинг учун мен уни уч қисмга ажратдим. 1-қисмда Жиззах шаҳрида бўлиб ўтган бир жиноий иш тафсилотлари келтирилган бўлиб, мен бу ишда ҳимоячи бўлиб қатнашганман. Кейинги икки қисмда эса менинг ҳукумат ва ноҳукумат ташкилотларига ёзган хатларим келтирилган. Муҳтарам ўқувчи уларни зерикмасдан, қунт… Continue reading 49-МОДДА ФЕНОМЕНИ – 1-ҚИСМ

49-МОДДА ФЕНОМЕНИ – 2-ҚИСМ

Толиб Ёқубов            49-МОДДА  ФЕНОМЕНИ 2-қисм ТШАК ҲАЙЪАТИ  РАИСИ жаноб С.А.ЁҚУБОВга   фуқаро Толиб Ёқубовдан ————————————- 700093  Тошкент, Юнусобод-4, 15-уй, 27-хонадон тел/факс 24-82-47;  тел  121-74-47 Муҳтарам Санжар Ахмаджонович!   Сизга мурожаат қилишимга ушбу воқеа сабаб бўлди. Ҳозирги пайтда Жиззах вилоятида ғалла маҳсулотларини қайта ишлаш ва сақлаш корхоналари ходимларининг  катта гуруҳи устидан жиноий иш қўзғатилган. Жиноий… Continue reading 49-МОДДА ФЕНОМЕНИ – 2-ҚИСМ

49-МОДДА ФЕНОМЕНИ – 3-ҚИСМ

Толиб Ёқубов            49-МОДДА  ФЕНОМЕНИ 3-қисм   ЎзР МХХ БОШҚАРМАСИ РАИСИ жаноб Р.ИНОЯТОВ ва ЖИЗЗАХ ВИЛОЯТИ МХХ БОШҚАРМАСИ РАИСИ жаноб А.МОРОЗОВга БАҒИШЛАЙМАН  (Ҳуқуқий беўхшовлик мавзусида эссе)   Муҳтарам жаноблар!   2003 йил 19 август куни туш пайтида Жиззах вилояти Миллий Хавфсизлик Хизмати (МХХ) Тергов бошқармаси (ТБ) катта терговчиси, адлия катта лейтенанти Музаффар Сайитқулов адолат ва… Continue reading 49-МОДДА ФЕНОМЕНИ – 3-ҚИСМ

49-МОДДА ФЕНОМЕНИ – (1, 2, 3)

Толиб Ёқубов 49-МОДДА  ФЕНОМЕНИ 1-қисм                   Ўзбекистон Республикаси Жиноят-процессуал кодекси (ЎзР ЖПК)нинг 49-моддаси давлатнинг мазкур ҳужжатидаги энг муҳим моддаларидан бири бўлиб, унда  “Ҳимоячи” тушунчаси аниқланади ҳамда жиноий иш (ж/и) юритувининг ҳар қандай босқичида ҳимоячи сифатида қатнашаоладиган шахслар доирасини чизиб беради. Маълум-ки, Ўзбекистон каби нодемократик давлатларда ж/и. Ишюритуви пайтида терговчи, прокурор ва судьянинг вазияти ҳимоячининг… Continue reading 49-МОДДА ФЕНОМЕНИ – (1, 2, 3)

Турсунбой Ўтамуратов – 4 март 2008 й.

Ўзбекистон Инсон Хуқуқлари Жамиятининг БИЛДИРИШЕОМАСИ   4  март 2008 й. Адолат ва одил суд бўлмаган шароитда давлат қароқчилар тўдасига айланади Августин Аврелий “Ўзбекистон суд системасида тубдан ўзгаришлар рўй бермокда” (Ўзбекистон Олий суди судьяси Дилбар Суюнованинг халкаро конференцияда сузлаган нутқидан;  июль 2007 й., Вена) Ғайриқонуний жиноий ишлар қўзғаш ва судлаш воситаси билан Ўзбекистон ҳуқумати томонидан ЎИХЖ… Continue reading Турсунбой Ўтамуратов – 4 март 2008 й.

Абдуманноб ПЎЛАТОВ, Марат Зоҳидов ва Ислом Каримов

Ислом КАРИМОВ АҚШ ПРЕЗИДЕНТИ БИЛЛ КЛИНТОННИ АЛДАГАН   Мен муҳтарам ўқувчиларга икки одам – бири мустақил Ўзбекистонда инсон ҳуқуқларини ҳимоя қилиш соҳасида янги саҳифа очган, яъни Ўзбекистон Инсон Ҳуқуқлари Жамияти (ЎИҲЖ)ни тузган ва унинг биринчи раиси бўлган Абдуманноб Пўлатов, иккинчиси Ўзбекистонда энди шаклланиб келаётган фуқаровий жамият илдизига болта уруш мақсадида Ўзбекистон Миллий Хавфсизлик Хизмати (МХХ)нинг… Continue reading Абдуманноб ПЎЛАТОВ, Марат Зоҳидов ва Ислом Каримов

АБДУРАҲМОН АЛИЕВ СУДИ —– (fotolar)

«Бирлик» Халқ Ҳаракати партияси фаоли, шу билан бирга «Бирдамлик» Ҳаракати Тўрақўрғон тумани бўлими раҳбари Абдураҳмон Алиевнинг устидан Тўрақўрғон тумани ИИБ Ўзбекистон ЖКси 135-моддасининг 2-қисми билан яна Россияга одам олиб бориб сотганликда айби билан шу йил май ойида жиноий иш қўзғатган эди. Тергов чоғида шу нарса маълум бўлди-ки, терговчи бу иш юқорининг кўрсатмаси билан бўлаётганини ва… Continue reading АБДУРАҲМОН АЛИЕВ СУДИ —– (fotolar)

АРГЕНТИНА

Ўзбек тилига бугун ўгирилган ушбу мақоламнинг русча вариантини мен  2010 йил 15 декабрда ёзган эдим. Мавҳум сиёсатшунос Усмон Ҳақназаровнинг “Об истинных причинах нынешнего переполоха в политической “кухне” Узбекистана” номли мақоласи 2013 йил ноябри ўрталарида сайтларда кўрингач, менинг салкам уч йил илгари ёзган мақолам оғизга олинди. Сабаби оддий: У.Ҳақназаров ва менинг мақолаларимизнинг умумий қисми бор экан.… Continue reading АРГЕНТИНА

БИР ЎЗБЕК АСКАРИ ИЗИДАН

                Толиб Ёқубов БИР ЎЗБЕК АСКАРИ ИЗИДАН                   1965 йили Москвада ўқиб юрган пайтимда уйга каникулга келдим ва ўртанчи поччам Абдуғани Абдураҳимовни кўргани бордим. Салом-алик ва 4-5 минутлик суҳбатдан кейин поччам ҳаяжонлангандай ҳолда, қўрқа-писа деди: Бизга Киевдан хат келди. Хат селсоветимизга юборилган экан, уердагилар олиб келиб беришди. Хат урушда бедарак кетган Абдунасим акамнинг номига… Continue reading БИР ЎЗБЕК АСКАРИ ИЗИДАН

БОЙЛАР ИСТАШМАДИ

Толиб ЁҚУБОВ БОЙЛАР  ЭЪТИБОР  БЕРИШМАДИ               1961 йилда мен педагогика институтининг 3-курсида ўқирдим ва институтнинг Чилонзордаги ётоқхонасида яшардим. Бир куни ётоқхонамиз яқинида қандайдир асбоб-ускуналарни кўтарган 4-5 та аёл ва эркаклар юрганини кўрдик. Улар штативларга ўрнатилган ўша асбоб-ускуналарни дам сояга, дам дарахтнинг тагига, дам ариқнинг бўйига қўйиб нималарнидир ўлчашарди. Мен рус тилини яхши билардим, шунинг… Continue reading БОЙЛАР ИСТАШМАДИ

БУЗИШ ОСОН, ТУЗИШ ҚИЙИН

            Толиб Ёқубов   БУЗИШ – осон, ТИКЛАШ – қийин   Башарасини биров ёқтирадиган, биров ёқтирмайдиган, 1992 йили биринчилар қаторида чет элга чиқиб кетган бир ўзбек сиёсатчиси ўз халқини “қорамол” деб аташни ўрганди. Бу иборани у ўз сайтида таборо кўп ишлатмоқда. Шу қатори у ўзини ҳам қорамол деб ҳисоблайдми-йўқми, менга қоронғу. Оддий мантиқ бўйича, у… Continue reading БУЗИШ ОСОН, ТУЗИШ ҚИЙИН

БУРНИ КЎТАРИЛМАГАН РАҲБАР

Толиб Ёқубов   БУРНИ КЎТАРИЛМАГАН РАҲБАР                   Бизнинг қишлоғимиз Тоқчилиқда туғилиб-ўсган Маманазар Турсунов олий маълумотли бўлгач, иқтидорли йигит бўлгани учун институт тақсимот комиссияси уни Жиззах шаҳрига ишга йўллади. Қишлоқ билан шаҳар оралиги 3 км бўлиб, ўша пайтларда бу икки аҳоли пункти орасида на автобус ва на енгил машина қатнар эди. »Москвич» ва »Победа» номли… Continue reading БУРНИ КЎТАРИЛМАГАН РАҲБАР

ГЕНИ ЎЗГАРТИРИЛГАН СИЁСИЙ ТУЗУМ

Толиб Ёқубов Гени ўзгартирилган сиёсий тузум               Яқинда Канадада яшаётган, кучга тўлган бир ватандош йигит билан скайпда гаплашдим. Сўҳбат давомида озиқ-овқат ҳақида ҳам фикр алмашдик. Канадада яшаётган ватандошнинг айтишича у яшаётган вилоят гўшт экспорт қилар экан, гўшт шу қадар сероб экан-ки, унинг нархи Ўзбекистондаги нархдан ҳам арзон экан. Бироқ, деди у, гўшт еяётганингизда у… Continue reading ГЕНИ ЎЗГАРТИРИЛГАН СИЁСИЙ ТУЗУМ

ГОБОТО – ИЗОҲЛАР

ИЗОҲЛАР:   Плантатор1) – плантация (қандайдир экан экилган ер) ва унда ишлайдиган қуллар эгаси. Коралл рифлари2) – коралл полиплари ва денгиз сувидан охакни ажратиб олишга қодир бўлган баъзи сув ўтлари колонияларидан ҳосил бўлган охакли геологик тузилмалар Якорь3) – махсус формага эга бўлган, сузувчи қурулмалар (мас., кема)ни бир жойда ушлаб турувчи оғир темир мослама. Архипелаг4) –… Continue reading ГОБОТО – ИЗОҲЛАР

ГОБОТОДА ЎТГАН БИР ТУН

Америкалик буюк ёзувчи Жек Лондон ўз асарларида ҳар қандай оғир шароитда инсон инсон бўлиб қолиши, айниқса эркак эркак бўлиб қолишини тарғиб қилган. Шундай асарларидан бири “Гоботода ўтган бир тун” номли ҳикоясидир. Ҳикоянинг асосий қаҳрамони капитан Дэвид Гриф ўзини бошқалардан ҳамма вақт устун қўйиб келган, сўконғич, жанжалкаш Альфред Дикон (Британия Ҳамдўстлиги собиқ прокурорининг ўғли)ни танимаса-да, у… Continue reading ГОБОТОДА ЎТГАН БИР ТУН

ГЎРГА ТИҚДИ

ТАРЖИМОНДАН                 Асли тожткистонлик, тожик тилини мукаммал биладиган журналист Олег ПАНФИЛОВ менинг дўстим эди. У Тожикистонда юз берган фуқаровий уруш пайтида Тожикистонни тарк этди ва Москвада “Экстремал журналистика маркази” ташкилотини тузди. Ўзбекистон Инсон Ҳуқуқлари Жамияти узоқ йиллар бу ташкилот билан ҳамкорлик қилди. У ҳақиқий маънода демократик руҳдаги инсон бўлгани учун Путин малайлари уни сиғдиришмади ва… Continue reading ГЎРГА ТИҚДИ

ДАВЛАТ ЁЛҒОН ТУФАЙЛИ ЎЛАДИ

Толиб ЁҚУБОВ   “ДАВЛАТ ЁЛҒОН ТУФАЙЛИ ЎЛАДИ”   Қадимги юнон файласуфлари шундай дейишган. Бу фикр, афтидан, фақатгина мия маҳсулоти бўлибгина қолмай, айтиш мумкин-ки, юнон олимларига аниқ маълум бўлган қатор тарихий мисоллар билан тасдиқланган фактларга асосланган бўлган. Деярли икки ярим минг йил ўтган бўлишига қарамай юнон файласуфларининг мазкур фикри ўз кучини сақладими? Албатта. Бунинг ёрқин мисоли… Continue reading ДАВЛАТ ЁЛҒОН ТУФАЙЛИ ЎЛАДИ

ДЕМОКРАТИЯ ҚАНАҚА ТУЗУМ

Толиб  ЁҚУБОВ   ЕВРОПАДА  ПИШИРИБ  ҚЎЙИБДИМИ ёҳуд ДЕМОКРАТИЯ  ҚАНАҚА  ТУЗУМ?                   Мақола бошида бир гапни айтиб қўяй –  мен мақолани демократик тузум ҳукм сураётган Европа, АҚШ, Канада ё бошқа мамлакатларда яшаётган ватандош ўзбеклар учун ёзаётганим йўқ, улар бу мамлакатларда тартиб, ҳаёт ва инсонга муносабат қанақалигини мендан кўра яхшироқ билишади, улар бу ерда яшашаяпти, ишлашаяпти,… Continue reading ДЕМОКРАТИЯ ҚАНАҚА ТУЗУМ

ЖАСЛИҚ ТУТҚУНИ

Жаслиқ посёлкаси яқинида жойлашган УЯ 64/71 қамоқхонасини кўпчилик эшитган бўлса-да, Ўзбекистоннинг янги тарихида мудҳиш саҳифа очган бу аксилинсон объект ҳақида одамларда маълумот етарли эмас. Бу қамоқхона ишга тушгани ҳақидаги маълумотни 1999 йил 20 сентябрида мен тарқатган эдим. Менинг қизим бу қамоқхонага қатнаганига 10 йилдан ошди – унда менинг куёвим Азам Фармонов тутқунликда сақланмоқда. Ушбу мақолани… Continue reading ЖАСЛИҚ ТУТҚУНИ

ИЖТИМОИЙ ИЛЛАТ

Толиб ЁҚУБОВ   ЎЗБЕКИСТОНДА ЎҒРИЛИКГА БАРҲАМ БЕРИЛМОҚДА                   Оғзига етган-етмаганлар “Ўзбекистонда ҳеч нарса ўзгармаяпти, ҳукумат ижтимоий иллатларга қарши курашмаяпти, бу кетишда ҳамма нарса расво бўлади” дея жар солишади. Менинг назаримда, бу –  бўлмаган гап, қип-қизил бўҳтон гап, хукуматни қоралашдан бошқа нарса эмас! Ўғрилик ижтимоий иллатми? Ҳа, бориб турган ижтимоий иллат! Масалан, ҳукуматимиз айнан ана… Continue reading ИЖТИМОИЙ ИЛЛАТ

ИККИ ОРЗУ

Толиб ЁҚУБОВ   ИККИ  ОРЗУ   Аслида, менинг орзуларим бир талай. Энг асосийси эса –  ватанга қайтиш! Аммо буни амалга ошириш амри-маҳол, чунки ўртоқ Ислом Каримов яқинда ватандан чиқиб кетганлар олдига шлагбаум ташлабди. “Бирлик” ва “Эрк”да бўлган сафдошларимиздан Сулаймон Муродов, Абдуманноб Пўлатов, Турсинбой Утамуратов каби бир неча дўстларимиз хорижда вафот этишди –  улар энди, афсус,… Continue reading ИККИ ОРЗУ

ИҚТИСОДНИНГ СОЛИШТИРМА ОҒИРЛИГИ

                Толиб Ёқубов   ИҚТИСОДНИНГ СОЛИШТИРМА ОҒИРЛИГИ   Халқ матали. Подшоҳ Афандини мот қила олмай хуноб бўлиб юрар экан. Бир куни иккаласи ҳовуз бўйида суҳбатлашиб ўтирганда подшоҳ “Мот қилишим пайти келди”, деб кутилмаганда Афандига савол берибди: “Жаноб Афанди, шу ҳовузда неча пақир сув бор?”. Афанди ўйлаб ҳам ўтирмасдан жавоб берибди: “Шоҳим, пақирингиз ҳовуздай бўлса, бир… Continue reading ИҚТИСОДНИНГ СОЛИШТИРМА ОҒИРЛИГИ

ИНТЕРВЬЮ

ТОЛИБ  ЁҚУБОВНИНГ ИНТЕРВЬЮСИ   Бугунги кунда хориждаги ўзбек тилидаги эшиттиришлар олиб бораётган Озодлик, ББС, Америка овози каби расмий радиоларнинг ўзбек хизмати фаолиятига муносабатингиз? ЖАВОБ: Андижон воқеаларигача Озодлик ва ББС радиолари Ўзбекистонда ўз офисларига эга бўлиб, улар ҳамма вақт мамлакатнинг турли минтақаларидан келган одамлар билан гавжум бўлар эди. Гарчи Ўзбекистонда “Америка овози” радиосининг офиси бўлмаса-да, унинг… Continue reading ИНТЕРВЬЮ

КАРИМОВ РЕЖИМИНИНГ ЖИНОЯТЛАРИ

Толиб Ёқубов КАРИМОВ РЕЖИМИНИНГ ЖИНОЯТЛАРИ               2000 йил июль ойининг бошларида Ўзбекистоннинг марказий газеталарида Сурхандарё вилоятининг Сариосиё ва Узун туманлари тоғли ҳудудларида “Ўзбекистон исломий ҳаракати” (ЎИҲ) жангарилари пайдо бўлди, отишмалар натижасида қурбонлар бор, деган хабарлар ёзилди. Шу муносабат билан Ўзбекистон Инсон Ҳуқуқлари Жамияти (ЎИҲЖ) шу йилнинг 18 августида баёнот тарқатиб, унда хусусан ушбуни ёзган… Continue reading КАРИМОВ РЕЖИМИНИНГ ЖИНОЯТЛАРИ

КАРИМОВНИНГ ИҚТИСОДИЙ СИЁСАТИНИ МАФИЯ БОШҚАРГАН

Толиб Ёқубов   Нега Ўзбекистонда “стевия”га йўл берилмади?   СТЕВИЯ номли кўпйиллик ўтнинг ватани Лотин Америкасининг Парагвай мамлакатидир. Ватанида бу ўсимликни “асал ўт” (La hierba de miel) дейишади. Ватани Парагвай дейилса-да, бироқ стевия Лотин Америкасининг бошқа мамлакатлари ҳамда Марказий Америка мамлакатларида ҳам тарқалган. 1970 йилдан бошлаб мазкур ўт билан японлар қизиқа бошлашди. Ҳозирги кунда стевия… Continue reading КАРИМОВНИНГ ИҚТИСОДИЙ СИЁСАТИНИ МАФИЯ БОШҚАРГАН

КЛЕПТОКРАТ

       Толиб ЁҚУБОВ   КЛЕПТОКРАТ   Клептократия –  ўғрилар ҳокимияти (Википедия). Клептократ –  ўғрилар ҳокимияти вакили (бошлиғи). Клептократ олдидаги доимий муаммо: Ўз хавфсизлигини таъминлаш учун унга пул керак, пулларини йўқотмаслик (сақлаб қолиш) учун эса унга хавфсизлик керак.   Пул –  тушунарли, Хавфсизлик –  нима?   Хавфсизлик –  пулларни бирор овлоқроқ, инсон нигоҳи тушмайдиган ерга кўмиб… Continue reading КЛЕПТОКРАТ

КОММУНИСТ АБДУРАҲИМ

Толиб ЁҚУБОВ   АБДУРАҲИМ ПЎЛАТОВ  НЕГА  ЎЗБЕК  ХАЛҚИНИ  ҚОРАМОЛ  ДЕЙДИ?   Советлар даврида, қишлоқ кўчалари тупроқли, ҳовлиларнинг кўчага қараган, гувалакдан урилган деворлари пастқам бўларди. Қишлоғимиз кўчаси анчагина серқатнов эди –  пиёда, эшак минган ёки эшак аравали одамлар тез-тез ўтиб турарди. Бир бола ҳовлисидан туриб ўтган-кетганга чўзмасидан тошча отиб кунни кеч қиларди –  у мерган эди,… Continue reading КОММУНИСТ АБДУРАҲИМ

КОММУНИСТИК ЛИДЕР

Толиб Ёқубов   ЎЗБЕКИСТОНДА ЙЎҚ УЧ ҚОНУН ҲАҚИДА   Мустақил Ўзбекистонда “Ўзбекистон Республикаси Президенти импичменти ҳақида”, “Миллий хавфсизлик хизмати ҳақида” ва “Милиция ҳақида” қонунлари ҳеч қачон бўлмаган. Мустақиллик куни 21 марта тантаналар билан нишонланди, деярли барчасида давлат раҳбари Ислом Каримов қанот қоқиб ўйнади. Олдимизда бу кунни 22-чи марта нишонлаш турибди. 22 йилдан бери бир одам… Continue reading КОММУНИСТИК ЛИДЕР

КОММУНИСТИК ЧИДАМСИЗЛИК ВА ҚАСД ОЛИШ

                Ҳурматли ўзбекистонликлар!                   2015 йил 8-9 июль кунлари Женева шаҳрида БМТнинг Инсон ҳуқуқлари бўйича комитети аъзолари Ўзбекистон Республикаси ҳукуматининг ФУҚАРОВИЙ ВА СИЁСИЙ ҲУҚУҚЛАР ХАЛҚАРО ПАКТИ бўйича мамлакатда инсон ҳуқуқлари билан боғлиқ вазиятига бағишланган навбатдаги ҳисобот (доклад)ини тинглашади ва муҳокама қилишади. Бундай тадбир биринчи марта ўтказилаётгани йўқ – мустақил Ўзбекистон ҳаётидаги бу каби тадбир… Continue reading КОММУНИСТИК ЧИДАМСИЗЛИК ВА ҚАСД ОЛИШ

ҚОНУН ВА АМАЛ

Толиб ЁҚУБОВ ҚОНУН  ва  АМАЛ                   Мен кеча, 2013 йилнинг 17 декабрида тарқатган “Иқтисоднинг солиштирма оғирлиги” номли мақоламда: “Ўзбекистонда Ислом Каримов ва Акмал Саидовга ўхшаган, оғиз очгандан ёлғон гапирадиган одамлар бор. Бири ҳар йили Конституция куни арафасида Олий Мажлис минбаридан гапирганда мамлакат иқтисодининг баркамоллиги ҳақида гапиради, иккинчиси ҳар сафар Бирлашган Миллатлар Ташкилоти (БМТ) ёки… Continue reading ҚОНУН ВА АМАЛ

ҚОНУН ВА МАФИЯ

Толиб ЁҚУБОВ   ҚОНУН  ВА  МАФИЯ Ўзбекистонда қайси бири зўр?   Мана бу хабарни мен “Озодлик” Радиоси сайтида ўқидим: (Парча): “Бу иш юзасидан бораётган терговга яқин Озодлик манбасига кўра, ўлдирилган Жаҳондор Марғилонда ўз тенгқурлари орасида “кўча боласи” сифатида танилган, қамоқдан жорий йил бошроғида чиққан. Бу манбанинг айтишича, 30 ёшли бу йигит бир неча йил аввал… Continue reading ҚОНУН ВА МАФИЯ

ҚОРА ЎПҚОН

Толиб ЁҚУБОВ   “ҚОРА  ЎПҚОН”                   Астрономлар коинотни ўрганар экан, баъзи космик объектларни “қора ўпқон” деб аташган. “Қора ўпқон” галактикаларнинг марказий объекти бўлиб, унинг асосий характеристикаси шундан иборат-ки, у ўзининг атрофидаги бошқа космик объектларни ютиб юборишга ҳаракат қилади, бироқ ўзидан унинг характеристикаларини ўрганиш учун зарур бўлган бирорта информацияни ташқарига чиқармайди. Мен бундай космик объектларни… Continue reading ҚОРА ЎПҚОН

ҚУЛЛИК БИЛАН ЖАЗОЛАШ – 1-ҚИСМ

Толиб Ёқубов ҚУЛЛИК БИЛАН ЖАЗОЛАШ – 1-қисм               Қуллик ва меҳнат муҳожирлари                   Қул ва қулдорлик нима? Бир инсон иккинчи инсоннинг мулкига айлантирилган бўлса, биринчи инсон – қул, иккинчиси – қулдор, дейилади. Қул ҳам одамлар қатори ейди, ичади, ухлайди, ишлайди. Ҳатто уйланиши ва бола-чақа орттириши мумкин. Қул фақат қулдор учун ишлайди. Моддий манфаатдорлиги… Continue reading ҚУЛЛИК БИЛАН ЖАЗОЛАШ – 1-ҚИСМ

ҚУЛЛИК БИЛАН ЖАЗОЛАШ – 2-ҚИСМ

Толиб Ёқубов ҚУЛЛИК БИЛАН ЖАЗОЛАШ – 2-қисм   Ҳуқуқ эгаси (субъекти) ва унинг ҳужжатларда акс эттирилиши   Юқорида келтирилган мисоллар очиқда юрган одамлар ҳаётидан келтирилди. Юзминглаб қамоқларда ўтирганлар-чи? Аввало, “ҳуқуқ эгаси” тушунчаси ва унга “Фуқаролик ва сиёсий ҳуқуқлар ҳақида халқаро пакт”и ҳамда Ўзбекистон Республикаси Конституциясида қандай ёндошилганини қараб чиқайлик. Шундай қилиб:  Ҳуқуқ эгаси (субъекти) — у… Continue reading ҚУЛЛИК БИЛАН ЖАЗОЛАШ – 2-ҚИСМ

ЎЗБЕК МАТЕМАТИКЛАРИ

Толиб ЁҚУБОВ   ЎЗБЕК МАТЕМАТИКЛАРИ (Ҳақиқий билим ва сохтачилик)   Мен оддий доцент эдим. Ўзбекистон Фанлар Академиясининг академиги Салоҳиддин Сирожиддиновни эшитган бўлсам-да, бироқ танимас эдим. Бир куни, эсимдан чиқмаган бўлса – 1980 йилда, мени Маориф вазирлигига чақиришди. Кираверишда вахтёр маждис юқори қаватларнинг бирида бўлишини айтди. Лифт олдида ўнтача одам йиғилди, ҳаммаси менга нотаниш инсонлар эди.… Continue reading ЎЗБЕК МАТЕМАТИКЛАРИ

МЕН ДУЧ КЕЛГАН ТУРКМАНЛАР

                Толиб  ЁҚУБОВ   МЕН  ДУЧ  КЕЛГАН  ТУРКМАНЛАР   Сепарвели                                 Эронлик туркманлар тез-тез Туронлик туркманларга ҳужум қилиб туришарди. Мен 19-чи аср ҳақида гапираяпман. Эронлик туркманлар ҳар ҳужумдан кейин юзлаб туронлик туркманларни қулликка ҳайдаб олиб кетишарди. Уларнинг ҳаммасиям Эронгача етиб бора олмас эди – йўлда хотин-халаж ва ёш болалар кўплаб ўлиб кетишарди. Қулликка ҳайдаб… Continue reading МЕН ДУЧ КЕЛГАН ТУРКМАНЛАР

МОСКВАЛИК ТАДҚИҚОДЧИЛАР – 3-чи ҚИСМ

            Толиб Ёқубов   Ўзбекистоннинг қаттиқ иссиқ ёзи шароитида электроэнергияни тежаш йўли борми?  3-чи ҚИСМ   Бор! Буни тушунтириш учун мен деярли ҳамма тушунадиган баъзи фактларни такрорлаб ўтишим керак. Куннинг исиши Ўзбекистонда эрта кўкламдан бўлмаса ҳам, апрель ойидан аниқ бошланади. Ёзни гапирмаса ҳам бўлади. 25 августдан кейин сумбула киради. “Сумбулада сув совир, тун совир” деганларидек,… Continue reading МОСКВАЛИК ТАДҚИҚОДЧИЛАР – 3-чи ҚИСМ

МУРТАЗО

Толиб ЁҚУБОВ   МУРТАЗО   Шу кечаси негадир уйқум қочди. Ҳаёлимга институтда битта кафедрада бирга ишлаган дўстим Муртазо Бўрибоев ва унинг аянчли ўлими келаверди. Иккаламиз “битта майизни бўлиб ейдиган” даражада дўст эдик. Муртазо тўйтепалик эди. Ота-онаси барвақт вафот этиб кетишган бўлиб, Муртазонинг улғайиши ва оёққа туришида асосий рольни акаси ўйнаган эди. Билим олишга ўч бўлган… Continue reading МУРТАЗО

МУҲАММАД СОЛИҲ ВА ИСМАТ ХУШЕВ

“Дунё ўзбеклари” бош муҳаррири Исмат Хушев ўзбек мухолифати лидери Муҳаммад Солиҳ таклифига биноан  16 сентябрь куни Туркияга ташриф буюрди. Исмат Хушевнинг якшанбадан душанбагача давом этадиган бир ҳафталик ижодий сафари хотираларини яқин кунлар ичида “Истанбулга саёҳат” рукни остида  ўқишингиз мумкин. “Дунё ўзбеклари” махсус мухбирининг Туркияга сафари давомида Муҳаммад Солиҳга нисбатан яқинда уюштирилган суиқасд тафсилотларини, Истанбул полицияси тарафидан… Continue reading МУҲАММАД СОЛИҲ ВА ИСМАТ ХУШЕВ

НОСТАЛЬГИЯ – 1-қисм

Толиб Ёқубов НОСТАЛЬГИЯ (ҚУМСАШ, СОҒИНЧ) 1-қисм   Ностальгия (Қумсаш, Соғинч) – қадимги юнон тилида νόστος —“ватанга қайтиш” ва άλγος — “оғриқ” cўзларидан тузилган тушунча — ватанни ёки ота уйини қумсаш, ватан соғинчи, ўтмишни қумсаш. Соғинч (қумсаш) билан боғлиқ ички ҳис-туйғуларнинг дастлабки ёзма ифодаси Гомернинг “Одиссея” асарида учрайди. Бироқ мустақил тушунча сифатида уни фанга 1688 йилда швейцариялик шифокор Иоган… Continue reading НОСТАЛЬГИЯ – 1-қисм

НОСТАЛЬГИЯ -2-қисм

Толиб Ёқубов НОСТАЛЬГИЯ (ҚУМСАШ, СОҒИНЧ) 2-қисм   СССРнинг 1922-1940 йиллари:   Бу даврда Россия империясида яна битта даҳшатли очарчилик бўлиб ўтди (1931-1932 йиллар), миллионлаб одамлар қурбон бўлди (турли ҳисоб-китобларга қараганда ўлганлар сони 2 миллиондан 8 миллионга қадар бўлган). (ii):  1937-1938 йиллар СССРда расман тан олинган, шахсан И.Сталин уюштирган ва “халқ душманларини йўқ қилиш” шиори остида… Continue reading НОСТАЛЬГИЯ -2-қисм

НОСТАЛЬГИЯ 3-қисм

Толиб Ёқубов НОСТАЛЬГИЯ (ҚУМСАШ, СОҒИНЧ) 3-қисм   1960-1990 йиллар   Мао Цзедун 1943-1976 йилларда коммунистик Хитойни бошқарганда бу мамлакат дунёнинг энг қолоқ давлатларидан бири эди. У 1966-76 йилларда ўтказган биргина “Маданий инқилоб” тадбирлари давомида Хитойда миллионлаб одамлар ўлдирилди. 1978 йилда унинг ўрнига келган Дэн Сяопин Хитой тарихида биринчи марта коммунистик партиянинг иқтисодий йўналишини ўзгартирди –… Continue reading НОСТАЛЬГИЯ 3-қисм

ЎЗБЕКНИНГ ОСТАП БЕНДЕРИ

Толиб  ЁҚУБОВ   ЎЗБЕКНИНГ  ОСТАП  БЕНДЕРИ                   ОСТАП БЕНДЕР – таниқли рус ёзувчилари Илья Ильф ва Евгений Петровнинг “Ўн икки стул” ва “Тилла бузоқча” асарларининг бош қаҳрамони. Мазкур асарларда у “буюк комбинатор”, “пул белгилари учун ғоявий курашчи”, “пулни тортиб олиш (олиб кетиш)нинг тўрт юзта, нисбатан ҳалол, усулини биладиган” одам сифатида таърифланади [Википедия]. Остап Бендер… Continue reading ЎЗБЕКНИНГ ОСТАП БЕНДЕРИ

ТОВУШ ДЎСТ ВА ДУШМАН БЎЛГАНДА

Толиб ЁҚУБОВ   ТОВУШ  ДЎСТ  ВА  ДУШМАН  БЎЛГАНДА   (Бўлган воқеа)   1-қисм.  ТОВУШ –  ДУШМАН   Кишинёв шаҳри телеминорасининг ёнида маҳобатли тўрт қаватли узун бино бўлиб, унинг 4-чи қаватида Молдавия ССР Фанлар Академиясининг Математика Институти (МИ), 3-чи қаватида Экспериментал Физика Институти (ЭФИ), 4-чи қават ўртасида эса бўй-баравар коридор, унинг ҳар икки томонида МИнинг бўлимлари… Continue reading ТОВУШ ДЎСТ ВА ДУШМАН БЎЛГАНДА

ТУРСУНБОЙ ЎЛИМИНИНГ 4 ЙИЛЛИГИ

2016 йил 30 сентябрьда дўстим ва сафдошим, Ўзбекистон Инсон Ҳуқуқлари Жамиятининг Қорақалпоғистон Республикаси бўйича раҳбари Турсунбой Ўтамуротовнинг вафот этганига 4 йил тўлади. У АҚШнинг Бойси шаҳрида вафот этди. Турсунбой Ўзбекистондалигида оғир ноҳақликлар ва ҳаётни бошидан кечирди. Унинг аёли ва Пўлат исмли ўғли АҚШда қолишди – уларнинг тақдири менга номаълум. Мен шу кунларда Турсунбой ҳақида эсдаликларимни… Continue reading ТУРСУНБОЙ ЎЛИМИНИНГ 4 ЙИЛЛИГИ

ХАЛҚ ВА ҲУКУМАТ

                        Толиб ЁҚУБОВ ХАЛҚ  ВА  ҲУКУМАТ                             Қонун асосида бошқариладиган ҳар қандай давлатнинг Асосий Қонуни халқ намоёнда (депутат)ларидан иборат Парламент халқ номидан қабул қилган Конституция ҳисобланади. Ўзбекистон Республикаси шундай давлатларнинг бири. Унинг Конституциясининг муқаддима (преамбула)си қуйида келтирилган.   Ўзбекистон Республикасининг Конституцияси   (1992 йил 15 декабрь)   МУҚАДДИМА   Ўзбекистон халқи:   (1) инсон… Continue reading ХАЛҚ ВА ҲУКУМАТ

“Веспасианлик даври” – 1-қисм

Толиб Ёқубов   “Веспасианлик даври”нинг шиддатлари  – 1-қисм   Мен ушбу мақолада махсус сиёсий, ижтимоий ва иқтисодий атама (термин)лардан фойдаланмоқчи эмасман. Рим империяси давридан бошлаб (аслида унданда аввал) барча империялар ва беҳисоб катта-кичик давлатларни инқирозга олиб келган ёки йўқ қилиб юборган, “веспасианлик даври” дея аталувчи тарихий даврни 1991 йилдан бошлаб бошидан кечираётган Ўзбекистон бу даврни… Continue reading “Веспасианлик даври” – 1-қисм

“Веспасианлик даври” – 5-қисм

Толиб Ёқубов   “Весмасианлик даври”нинг шиддатлари – 5-қисм   Бюджетни қонуний солиқлар билан эмас, “пул қилиш” билан тетапоя қилиб туриш – бозор иқтисоди тушунчасига зид унсурдир   Давлат бюджетини “пул қилиш” йўли билан тетапоя қилиб туриш қолоқ ва ибтидоий усулдир – бу усул билан яшаётган давлат ривожланмайди ва йилдан йилга орқага кетаверади. Табиий бойликлар (нефть,… Continue reading “Веспасианлик даври” – 5-қисм

“Веспасианлик даври” – 2-қисм

Толиб Ёқубов   “Веспасианлик даври”нинг шиддатлари  – 2-қисм     Адолат ва одил суд. Конституция ва қонунлар.  Судни тадбиркорлик ташкилотига айлантириш   Эрамизнинг IV-асрида яшаган римлик файласуф Августин Аврелий ушбу ҳикматни ёзиб кетган: “Адолат ва одил суд бўлмаган шароитда давлат қароқчилар тўдасига айланади”. “Веспасианлик даври”ни бошидан кечираётган ҳар қандай давлатда содир бўлаётган жараёнларни бу ҳикматдай… Continue reading “Веспасианлик даври” – 2-қисм

“Веспасианлик даври” – 3-қисм

Толиб Ёқубов   “Веспасианлик даври”нинг шиддатлари  – 3-қисм     Очкўзлик АбуАли ибн Сино таърифида   Империялар ва репрессив давлатлар бошқарувига ҳеч қачон нияти тоза одамлар келмаган – бунга тарихдан минглаб мисолларни келтириш мумкин. Нияти тоза раҳбар (лар) ва репрессив давлат тушунчалари бир-бирига тубдан зид тушунчалардир. Давлат репрессия (истибдод)лар ёрдамида бошқарилаётган бўлса, унинг раҳбари давлат… Continue reading “Веспасианлик даври” – 3-қисм

“Весмасианлик даври” – 4-қисм

Толиб Ёқубов   “Весмасианлик даври”нинг шиддатлари – 4-қисм   Пул-кредит сиёсати. Ўзбек пулининг қадрсизланиши. Конвертация йўқлигидан ким фойда кўради?   Википедиянинг хабар беришича, пул-кредит сиёсати нархларнинг барқарор бўлиши, аҳолини иш билан тўлиқ таъминланиши ва ишлабчиқариш реал ҳажмининг ўсишини таъминлаш мақсадида айланмадаги пул миқдорига таъсир этувчи давлат сиёсатидир. Давлатнинг бу сиёсатини Марказий банк олиб боради. Макроиқтисодий… Continue reading “Весмасианлик даври” – 4-қисм

СУНЪИЙ ИҚТИДОР (ИНТЕЛЛЕКТ)

Толиб ЁҚУБ     9 декабрьда Озодлик Радиоси рус хизматининг сайтида Радио мухбири асл польшалик, бироқ Буюкбританиянинг Кембриж университетида ишлайдиган ёш бир олим билан уюштирган интервьюсини ўқидим. Интервью сунъий иқтидор (интеллект)га бағишланган экан. Сунъий интеллект нима? Маълум-ки, жонли мавжудодлар орасида фақат инсон юксак интеллектга эга – бу ақл, идрок, жонли тил, информацияни излаб топиш, уни ўқиш,… Continue reading СУНЪИЙ ИҚТИДОР (ИНТЕЛЛЕКТ)

ТАҚИҚЛАНГАН ТАШКИЛОТ

Толиб ЁҚУБ ҚАНАҚА  ТАШКИЛОТ  ТАҚИҚЛАНГАН  ҲИСОБЛАНАДИ? 2016 йил 21 октябрьда Ўзбекистон Республикаси Бош вазири ва Президент вазифасини вақтинчалик бажарувчи Шавкат Мирзиёев »Суд-ҳуқуқ тизимини давомли ислоҳ қилиш, фуқаролар ҳуқуқи ва эркинликларини ишончли ҳимоя қилиш чора-тадбирлари ҳақида»ги фармонга имзо чекди. Айтилишича, мазкур фармон суд-ҳуқуқ тизимини давомли демократиялаштириш ва либераллаштириш, суд, ҳуқуқ-тартибот ва назорат органлари фаолиятининг самарадорлигини ошириш,… Continue reading ТАҚИҚЛАНГАН ТАШКИЛОТ

ЯНА МИЛЛИЙ ИСМ-ШАРИФЛАР ҲАҚИДА

Толиб ЁҚУБ (Ташаббус)     Чор Россияси ва СССР пайтида Марказий Осиёда, хусусан ҳозирги Ўзбекистонда, руслаштириш сиёсати олиб борилгани ҳақида минглаб мақолалар ёзилди, турли анжуманларда гапирилди, мустақиллик йилларида мазкур сиёсат оқибатларини йўқотишга чақириқлар бўлди. Ўзбекистон 25 йилдан бери мустақиллик шароитида яшамоқда. Нима ўзгарди? Афсус, ҳеч нарса ўзгарган эмас! Ўша-ўша эски ҳаммом, эски тос! Эски тослардан бири… Continue reading ЯНА МИЛЛИЙ ИСМ-ШАРИФЛАР ҲАҚИДА

ЎЗБЕКИСТОННИНГ ЯНГИ РАҲБАРЛАРИ ДИҚҚАТИГА

ёҳуд ИСЛОМ КАРИМОВ МЕРОСИ – КОММУНИСТИК ТУЗУМ ВА АТАМАЛАРДАН ВОЗ КЕЧИШ ВАҚТИ КЕЛДИ Толиб ЁҚУБОВ (Тарих ва Таклиф) 7-қисм Ўзбекистоннинг посткаримов раҳбарлари ёзаётган мақолаларим учун (олдинги олтитаси Фейсбукка қўйилган) мендан хафа бўлишадими-йўқми, билмайман, лекин атрофга жиддий назар билан қараган ҳар қандай инсон Ислом Каримовдан оғир мерос қолганини кўра олади – бу коммунистик меросдир. Ҳамма соҳада!… Continue reading ЎЗБЕКИСТОННИНГ ЯНГИ РАҲБАРЛАРИ ДИҚҚАТИГА

ЎЗБЕКИСТОННИНГ ЯНГИ РАҲБАРЛАРИ ДИҚҚАТИГА

Толиб ЁҚУБОВ ЎЗБЕКИСТОННИНГ ЯНГИ РАҲБАРЛАРИ ДИҚҚАТИГА ёҳуд ИСЛОМ КАРИМОВ МЕРОСИ – КОММУНИСТИК ТУЗУМ ВА АТАМАЛАРДАН ВОЗ КЕЧИШ ВАҚТИ КЕЛДИ (Тарих ва Таклиф) 6-қисм МИЛЛИЙ ВАЛЮТА ИСЛОҲОТИ – ЗАМОН ТАЛАБИ Кўп соҳаларда Ислом Каримов юргазган сиёсат дунё жамоатчилигининг олдида шарманда бўлди, бироқ энг катта шармандалик миллий валюта (сўм)ни конвертациясида юзага келди. 90-чи йиллар бошида мен бир… Continue reading ЎЗБЕКИСТОННИНГ ЯНГИ РАҲБАРЛАРИ ДИҚҚАТИГА

Ислом Каримов мероси – Коммунистик тузум ва атамалардан воз кечиш вақти келди

Толиб ЁҚУБОВ: Ислом Каримов мероси – Коммунистик тузум ва атамалардан воз кечиш вақти келди 14.11.2016 Ўзбекистоннинг янги раҳбарлари диққатига 1-қисм (Тарих ва Таклиф) Ислом Каримов 1989 йил июнида СССР Компартияси Сиёсий бюроси томонидан Ўзбекистон Совет Социалистик Республикаси (ЎзССР)нинг давлат раҳбари этиб тайинланганда ўзбек тилини мутлақо билмас эди. У ўқув масканлари мактабни ҳам, институтни ҳам ва,… Continue reading Ислом Каримов мероси – Коммунистик тузум ва атамалардан воз кечиш вақти келди

Мажбурий меҳнат

Толиб Ёқубов: Мажбурий меҳнат Ўзбекистоннинг янги раҳбарлари диққатига 2-қисм Яна такрорлайман: Аҳолини қишлоқ хўжалигида мажбурий меҳнатга жалб этиш Ўзбекистонда коммунистик СССР давридан қолган – СССР даврида мажбурий меҳнат оммавий кўринишда эди. Ўзбекистонда ҳам аҳоли – ишчилар ва хизматчилар, мактаблар маъмурияти ва ўқувчилар, ўрта ва олий ўқув юртлари студентлари оммавий ҳашарларга, кўча супуришдан тортиб пахта теришгача… Continue reading Мажбурий меҳнат

Толиб ЁҚУБОВ: Демократик дунёда -полиция, Ўзбекистонда – милиция

Ўзбекистоннинг янги раҳбарлари диққатига 3-қисм ”Милиция” атамаси асосан дунёдаги энг репрессив давлатларда ишлатилган (хусусан СССРда ҳам). Барча демократик давлатларда бу атама ишлатилмайди. СССР коммунистик блокидан ажралиб чиққан Польша, Чехия, Болгария, Руминия, Словакия, Сербия, Хорватия, Словения (ва бошқа) ҳамда СССР парчалангач, мустақилликка эришган Литва, Латвия, Эстония, Молдова, Грузия, Арманистон, Қозоғистон ва, ҳатто, Туркманистон ҳам ”полиция” атамасига… Continue reading Толиб ЁҚУБОВ: Демократик дунёда -полиция, Ўзбекистонда – милиция

Паймона

Толиб ЁҚУБОВ Ўтмишда баъзи ҳукмдорлар ўзи ҳақида халқ фикрини билиш, у қандай гап-сўзлар айтаётганини аниқлаш учун мулозимларига ”Подшоҳ ўлди” дея эълон қилишни буюраркан. 5-10 кун мамлакат арининг уясидай қайнар экан. Халқ муносабатини билиб бўлгач, ҳукмдор ҳеч нарса бўлмагандай халқ олдида пайдо бўлар экан. Ҳукмдорнинг ўлганидан очиқдан-очиқ қувонганлар аниқланиб қамоққа ташланар ва, ҳатто, калладан жудо қилинар… Continue reading Паймона

Халқ ва хукумат, ёхуд янги бош прокурорнинг “ЎЙИНИ”

Толиб ЁҚУБОВ 2015 йил сентябрининг бошида Тошкентдан, Бош прокуратурадан жавоб келганда мен дастлаб кўзларимга ишонмадим. Ё Аллоҳ! Ё Пири Баҳовуддин! Ўзбекистонда ҳақиқатан ижобий ўзгаришлар бўлмоқдами?! Охири бахайр бўлсин! Менга № 12/23-15-445 рақамли, 2015 йил 13 августда юборилган ҳамда Судларда жиноят ишлари кўрилишида прокурор ваколатини таъминлаш бошқармаси бошлиғи У.У.Муҳаммадиев имзолаган жавоб хати келди. Қонун асосида бошқариладиган… Continue reading Халқ ва хукумат, ёхуд янги бош прокурорнинг “ЎЙИНИ”

Катта уруш ҳали олдинда

Юрий Фельштинский   12 сентябрь, 2014 й. Киевнинг русзабон “Бизнес” журналига берилган, бироқ журнал редакцияси чоп этишни рад қилган интервью.   — Яқинда Владимир Путин Россия томонидан аннексия қилинган Қримга борди. Бу визит ҳамда унинг России армияси энг кучли қурол билан таъминланиши ва у стратегик ҳужумкор қурол-аслаҳалар соҳасига тегишли бўлиши ҳақидаги риторикаси (гап-сўзлари)ни қандай тушуниш… Continue reading Катта уруш ҳали олдинда

РАЗ ШАРМАНДА БЎЛДИКМИ

Толиб Ёқубов Ўзбекистон ҳукумати: Раз шарманда бўлдикми, энди до конца шарманда бўламиз!   Бутун Ўзбекистон бўйлаб давлат идораларида содир бўлаётган жиноятларни кузатар эканман, студентлик давримда кўрганим бир воқеа эсимга тушаверади.  1961-62 йиллар бўлса керак, мен Тошкентдан Гулистонга қараб келаверишда, Гулистонга озроқ етмасдан ўнг тарафда жойлашган А.Навоий номли колхозилик бир курсдошимникига меҳмон бўлиб бордим. Эртаси куни… Continue reading РАЗ ШАРМАНДА БЎЛДИКМИ

ЎҒРИНИНГ  ЧЕМПИОНГА  АЙЛАНИШИ

Толиб ЁҚУБ   Мен Болгариянинг пойтахти Софияга икки марта борганман. Офиси Австриянинг Вена шаҳрида бўлган Инсон Ҳуқуқлари Халқаро Хельсинки Федерацияси (ХХФ)га аъзо бўлган Болгария Инсон Ҳуқуқлари Комитети (БИҲК) ўзининг йиллик мажлисларига мени меҳмон-кузатувчи сифатида икки марта таклиф қилган эди. Бир сафар БИҲКнинг офисидаги китоблар орасида ўрта масофаларга югуриш бўйича бир неча марта Болгария чемпиони бўлган,… Continue reading ЎҒРИНИНГ  ЧЕМПИОНГА  АЙЛАНИШИ

ПЎЛАТОВИЗМ

Яқиндан бошлаб Бирлик партияси “раиси” Абдураҳим Пўлатовнинг бир касали қўзғаб қолди. У азалдан “пулатовизм” касалига чалинган эди – шу касаллик қурғур қўзиб туради. У қандай касаллик, дейсизми? Эшитмаган бўлсангиз қуйида келтирилган ва 2009 йил 15 декабрьда ёзилган менинг мақоламни ўқинг. Толиб ЁҚУБОВ ПЎЛАТОВИЗМ (Пулатовизм) Бир пайтлар олимлар бутун дунёда ўқитиладиган, ўрганиладиган жаҳон тили эсперантони шакллантирмоқчи… Continue reading ПЎЛАТОВИЗМ

ҚАССОБГА МОЙ ҚАЙҒУСИ

Posted on Avgust 23, 2005 by huquqbon Tahrirlash Адолат ва одил суд бўлмаган шароитда давлат қароқчилар тўдасига айланади. Августин Аврелий. Раваллиқ ва Тоқчилиқ музофотидан чиққан уламо, олим, коммунист ва ҳожилар ҳақида Жиззах вилояти Жиззах туманида ёнма-ён жойлашган Раваллиқ ва Тоқчилиқ қишлоқларидан кўп атоқли уламо ва фузалолар, турли соҳаларнинг олимлари, сиёсатдонлар чиққан. Файзи қори, мулла Мамазоҳид… Continue reading ҚАССОБГА МОЙ ҚАЙҒУСИ

ЭНГ БУЮК АСКАР – БИЗИМ АСКАРЛАР!

ТОЛИБ ЁҚУБОВ Ушбу мақолани мен 1997 йили Туркия сафаридан қайтгач ёзган эдим. Шу пайтгача мустақил Ўзбекистон армиясида хизмат қилаётган ёш ўзбек йигитларининг жасади келаётгани ҳақида бизда маълумотлар анча тўпланиб қолган эди. “Бирлик” халқ ҳаракати 1989-91 йилларда совет армияси сафларида хизмат қилаётган ўзбекларнинг ўлдирилишига қарши залворли тадбирлар ўтказган эди. Туркияда армияга хизматга кетаётган йигитларга муносабатни кўриб… Continue reading ЭНГ БУЮК АСКАР – БИЗИМ АСКАРЛАР!

01.01.04-ЎЧ

& 4 январь 2001 й. Ў Ч               Очилдиев Убайдулла ака Горбачевнинг «қайта қуриш» даврида меҳнаткаш халқнинг кўкрагига ҳам шамол тега бошлаганини биринчилар қаторида сезди. Бу орада «Бирлик» халқ ҳаракати Ўзбекистонда фаолият бошлаганини эшитиб, унинг олийжаноб мақсадларини англагач, озодлик курашига бажону-дил қўшилди. Бутун ҳаёти меҳнат билан ўтган Убайдулла ака Қўқонда «Бирлик» халқ ҳаракатининг энг… Continue reading 01.01.04-ЎЧ

99.05.05-ОДИЛ суд ҚИЛИҚЛАРИ

                  Бу мақола май ойининг бошларида «Озодлик» Радиоси учун тайёрланган бўлиб, уни мақола муаллифи Радионинг Тошкент Бюросида ўқиб магнит лентасига ёздирган эди. Бироқ мақола бизга номаълум сабабларга кўра эфирга узатилмади. Биз мақоланинг радио вариантини ўзгартирмадик ва уни «Ҳаракат» журналига ўз ҳолича жўнатишга қарор қилдик. МУАЛЛИФ ЎЗБЕКИСТОНДА   «ОДИЛ СУД»   ҚИЛИҚЛАРИ             «Одил суд»… Continue reading 99.05.05-ОДИЛ суд ҚИЛИҚЛАРИ

07.09.11-ТОҚЧИЛИҚ ЖИЗЗАХ ҚЎЗҒОЛОНИНИ КЎРГАН

Толиб Ёқубов   Тоқчилиқ Жиззах қўзғолонини кўрган     11 сентябрь 2007 й. Адолат ва одил суд бўлмаган шароитда давлат қароқчилар тўдасига айланади Августин Аврелий   2007 йил 5 сентябрь куни Жиззах туманининг Тоқчилиқ қишлоғида ноқонуний газ тўловларига қарши аҳолининг йирик йиғилиши бўлиб ўтган ва унда 100 дан ортиқ фуқаро қатнашган. Йиғилишга қўшни Раваллиқ қишлоғидан… Continue reading 07.09.11-ТОҚЧИЛИҚ ЖИЗЗАХ ҚЎЗҒОЛОНИНИ КЎРГАН

А М А Л Қ У Р Ғ У Р Ё М О Н Э К А Н

Толиб Ёқубов   Амал, қурғур, ёмон экан ё х у д принципсиз принциплик   Давлат амали (лавозими)дан фарқли ўлароқ ҳуқуқбонлик ташкилоти раҳбари бўлиш амали инсонга манфаатга қараганда таққослаб бўлмас даражада машаққат келтиради. Агар бу инсон мазкур амал, яъни ҳуқуқбонлик амалига содиқ бўлса, албатта. Нега? Сабаби шунда-ки, ҳуқуқбонлик, яъни инсон ҳуқуқларини ҳимоя қилиш моҳиятан табиблик (врачлик)нинг… Continue reading А М А Л Қ У Р Ғ У Р Ё М О Н Э К А Н

ҚАНЖИҚНИНГ БОЛАСИ

Талиб Якубов   Ай, да правосудие Узбекистана!   Говорят, что великий русский поэт Александр Сергеевич Пушкин, написав свою поэму “Евгений Онегин”, еще раз ее прочитал. Она настолько ему самому понравилась, что не удержался воскликнуть, хлопнув по колену: Ай, да Пушкин! Ай, да сукин сын!   Эта крылая фраза А.С.Пушкина сохранилась в истории как то, что… Continue reading ҚАНЖИҚНИНГ БОЛАСИ

Н А Ғ З И Т Ў Қ

  Н А Ғ З И     Т Ў Қ    Х А Л Қ   huquqbon / Sentabr 27, 2016    Толиб ЁҚУБОВ      Жиззахликлар шевасида »нағзи тўқ инсон» деган ибора бор, бироқ мен »нағзи тўқ» иборсини бошқа бир ўхшаш ибора билан ифода эта олмайман. Мен бу иборани одамлар оғзидан кўп маротаба эшитганим ва… Continue reading Н А Ғ З И Т Ў Қ

УРОНҒИЧ, СЎКОНҒИЧ СЕНАТОРЛАР МУБОРАК

Толиб Ёқубов          Адолат ва одил суд бўлмаган шароитда   давлат қароқчилар тўдасига айланади                                                                                                   Августин Аврелий   УРОНҒИЧ, СЎКОНҒИЧ СЕНАТОРЛАР МУБОРАК   ёхуд жиззахлик Толиб Ёқубовнинг Жиззах вилояти аҳлига табриги   Биз қандай сенаторларга муҳтожмиз?   2004 йилнинг 26 декабрида мамлакатимизнинг барча вилоятлари каби Жиззах вилоятида ҳам оламшумул воқеа юз берди: орамизда халқимиз… Continue reading УРОНҒИЧ, СЎКОНҒИЧ СЕНАТОРЛАР МУБОРАК

03.07.13-ИНСОНИЯТГА КАРШИ ЖИНОЯТ

ЎЗБЕКИСТОН РАҲБАРЛАРИ   ИНСОНИЯТГА ҚАРШИ ЖИНОЯТ   СОДИР ЭТМОҚДАЛАР     13 июль 2003 й.   («Исломий ахборот мониторинг маркази» томонидан ташкил қилинган халқаро конференцияда иштирок этган ЎИҲЖ раиси Т. Ёқубовнинг бу тадбир ҳақидаги фикрлари)   12 июл куни Лондонда мусулмонларнинг қамоқларда азобларга солинаётганига бағишланган бир кунлик халқаро конференция бўлиб ўтди. Унинг ташкилотчилари конференцияда иштирок… Continue reading 03.07.13-ИНСОНИЯТГА КАРШИ ЖИНОЯТ

04.11.20-ЎЗБЕКИСТОНДА ОДИЛ СУД БОРМИ

20 ноябрь 2004 й.            Адолат ва одил суд бўлмаган шароитда давлат қароқчилар тўдасига айланади                                                                                                                                  Августин Аврелий   ЎЗБЕКИСТОН ИНСОН ҲУҚУҚЛАРИ ЖАМИЯТИ МАТБУОТ МАРКАЗИНИНГ ХАБАРНОМАСИ   Жиззах вилояти тергов органларида жиноий ишлар қандай сохталаштирилади ва унга суд органларининг муносабати қандай?   Ушбу Хабарномани бизга Жиззах шаҳридан ташкилотимиз раиси Толиб Ёқубов йўллаган бўлиб,… Continue reading 04.11.20-ЎЗБЕКИСТОНДА ОДИЛ СУД БОРМИ

06.07.03-АДОЛАТ КЎЗГУСИ

Толиб Ёқубов 03 июль 2006 й.   Ушбу хат адресатдан бошқа одамларга юборилмади, Интернет–сайтларда эълон қилинмади, чунки мен хат ёзилгандан икки ҳафта ўтгач ватандан чиқиб кетишга мажбур бўлдим. Хатни мен кўп изладим, чунки менинг архивим Ўзбекистонда қолиб кетган эди. Яқинда уни бир дўстим топишга ёрдам берди.   Мазкур хатни муҳтарам ўқувчилар диққатига ҳавола этар эканман,… Continue reading 06.07.03-АДОЛАТ КЎЗГУСИ

07.03.09-БУЮК КЕЛАЖАК

Толиб Ёқубов Буюк келажак” нима ва у қачон келади?   Халқимиз доно ва буюк. У ҳар қандай ёлғонни англай билади ва шубҳасиз унга ўз муносабатини билдириб келган. Буни у баъзан латифалар тарзида ҳам намойиш этган. Мана шулардан бири.   Эргашвой И.Каримов ҳузурида   Сурхондарёнинг узоқ бир тоғли қишлоғида яшовчи қария Бувинисо она ўғли Эргашвойдан бир… Continue reading 07.03.09-БУЮК КЕЛАЖАК

08.01.12-ПАРАЛЛЕЛЛАР

  Толиб Ёқубов Ислом Каримов ва Абдураҳим Пўлатов: Параллеллар   Мен мазкур мақолани ёзишдан олдин, уни ёзиш керакми ёки ёзиш керак эмасми, дея кўп ўйлалим. Мақолани сайловолди кампанияси даврида ёзишга бошлаган эдим, бироқ Абдураҳим Пўлатов ўзининг собиқ сафдошлари бирор нарсага қўл уришса (масалан, Ўзбекистон «Бирлик» халқ ҳаракатини тиклаш, ва бошқалар) дарҳол: «Бирлик» партияси менинг номзодимни… Continue reading 08.01.12-ПАРАЛЛЕЛЛАР

12.01.26-ЖАМШИД МУХТОРОВ КИМ

Толиб Ёқубов   “Ёлғон уч кун ернинг тагида ётади, …”   Донолардан эшитганман: “Ёлғон уч кун ернинг тагида ётади, уч кундан кейин ер устига чиқади ва бориб–бориб ошкор бўлади”.   Нега шундай? Рост – бир вариантли, уни бир-бирига қарши, бир–бирига мос келмайдиган таърифи бўлмайди, яъни ҳақиқат – битта! Бирор факт ҳақида гапирсангиз–у, у рост бўлса,… Continue reading 12.01.26-ЖАМШИД МУХТОРОВ КИМ

11.04.02-АНДИЖОНГА БАҒИШЛОВ

Толиб Ёқубов   АНДИЖОНГА БАҒИШЛОВ   Водиё, шаҳринг гўзал, ҳур Андижонингдан кетай, Шуҳратингни элга ёйган марду-майдонингдан кетай, Шеърият осмонида порлади бир юлдузинг, Бобурингдан ўлса ортиқ Саиджаҳонингдан кетай.   Қай шаҳар инсонга шунча нон берур, илҳом берур? Нон ва илҳом бирла сизга чеки йўқ имкон берур? Золиму манфурга қарши тап тортмас инсон берур? Андижон! Бағри кенг,… Continue reading 11.04.02-АНДИЖОНГА БАҒИШЛОВ

12.03.12-ИККИ ШАВКАТ

  Толиб Ёқубов 6 март 2012 й. ИККИ ШАВКАТ   Ким улар ўзи? Нега айнан Шавкат исмли икки кимса ҳақида гапирмоқдамиз? Ҳозирги пайтда ким кўп – Шавкат кўп, одамлар тўдасига кўзламай кесак отворсангиз Шавкат деганга бориб тегади.   Биз айтаётган Шавкатларнинг бири зоминлик ёки ўратепалик, – баъзилар у 1957 йилнинг 24 июлида Жиззах вилоятининг Зомин… Continue reading 12.03.12-ИККИ ШАВКАТ

12.07.13-ТИНГЛАМАДИЛАР

Журналист бўлмасам-да, журналистга айтганларим   Менга «Камолиддин» деган шахсдан Фейсбук тармоғи орқали материаллар келади. Баъзилардан сўрасам, бу шахс Ўзбекистон Халқ Ҳаракати сайтини юритувчи Камолиддин Йўлдошев дейишади. Агар мазкур шахс ҳақиқатан Камолиддин Йўлдошев, яъни Сиз бўлсангиз   Ассаломуалайкум!   Мен Сизни ҳеч қачон кўрмаган ва танимаган бўлганим каби Сиз ҳам мени ҳеч қачон кўрмаган ва танимаган… Continue reading 12.07.13-ТИНГЛАМАДИЛАР

92.07.09-ПРЕЗИДЕНТ – ТАРИХИЙ ШАХС

Муаллифдан: Ушбу мақола узоқ 1992 йилнинг ўртасида, менга нотаниш бўлган Рашид Назаровнинг Ўзбекистон президенти Ислом Каримов ҳақида ёзган мақоласи таъсирида битилган эди. Ўша пайтда мен асрлар оша келгусида битилажак ўзбек Энциклопедиялари саҳифаларига қарашга ҳаракат қилдим. И.Каримов ўзбекларнинг биринчи президенти сифатида сўзсиз тарихий шахсдир ва унинг номи ёзилажак Энциклопедияларга киритилади. Мен 1992 йили И.Каримов олдида иккита… Continue reading 92.07.09-ПРЕЗИДЕНТ – ТАРИХИЙ ШАХС

96.03.07-ДИКТАТОРНИНГ ДУШМАНИ КИМ

              Ушбу мақола 1996 йилда ёзилганган бўлса-да, у ҳанузга қадар ўз актуаллигини йўқотган эмас, деб ҳисоблайман. Мақолада кўтарилган масала инсон ҳуқуқлари билан узвий боғлиқ бўлгани учун уни ҳурматли ўқувчилар диққатига ҳавола қилмоқчимиз.   Толиб Ёқубов        7 март 1996 й.   ДИКТАТОРНИНГ ДУШМАНИ КИМ?          Демократик тузумларда ҳар қандай диктатурага, айниқса мутлоқ диктатурага,… Continue reading 96.03.07-ДИКТАТОРНИНГ ДУШМАНИ КИМ

99.03.06-БАРИБИР ЕНГАДИ

Толиб Ёқубов   Яқинда Ўзбекистон ҳукумати навбатдаги марта интернетнинг душмани, деб тан олинди. Интернет технологияси бўйича мамлакатимиз Африканинг баъзи мамлакатларидан–да орқада қолиб кетган. Сабаби эса оддий: ҳукуматнинг қўрқуви! Муҳтарам ўқувчи ҳукмига ҳавола қилинаётган ушбу мақолани мен 1999 йили ёзган эдим. Назаримда у ҳали ҳам ўз аҳамиятини йўқотмаган кўринади.   *****   6 март 1999 йил… Continue reading 99.03.06-БАРИБИР ЕНГАДИ

Ўзбекистон учун МТС қанчалик хавфли?

Толиб Ёқубов          Мақоланинг бошида келтирилган фактлар ўқувчига бир–бирига ҳам, мақола мавзусига ҳам боғлиқ эмасдай туюлиши мумкин. Шундай бўлса-да, мен асосий фикримни айтишим учун улар муҳим бўлгани сабабли муҳтарам ўқувчини тишни-тишга қўйиб мутоалани давом эттиришга чақираман.        Шундай қилиб, мақола сарлавҳаси моҳиятини очиш учун менинг асосий фикрим ушбу А, Б ва В билан белгиланган… Continue reading Ўзбекистон учун МТС қанчалик хавфли?

БАРҚАРОРЛИК

Толиб Ёқубов Барқарорлик ва фаровон ҳаёт – бошқа–бошқа нарсалар          Қайсидир бир файласуф ўзининг бир асарида жамиятнинг барқарорлигини содда тилда, қисқа ва барча тушунадиган қилиб қуйидагича тушунтирган: “Жамиятни шартли равишда 1000 (минг)та одамдан ташкил топган деб тасаввур қилсак ҳамда унда 900 та бой ва 100 та камбағал бўлса, 900 та бой 100 та камбағални… Continue reading БАРҚАРОРЛИК

АЙЁРЛИК – 1-қисм

Толиб Ёқубов   Кимдандир айёрроқ бўлиш мумкиндир, бироқ барчадан айёрроқ бўлишнинг иложи йўқ ёхуд Айёрликнинг чеки йўқ     1-қисм   Ким Ш.Мирзиёевга: “Сенинг қароринг – менинг фалоним” дея олади? Яқинда Ўзбекистон Бош вазири Шавкат Мирзиёев болалар (мактаб, лицей, коллеж ўқувчилари)ни пахта теримига жалб қилмаслик ҳақида ўзининг НАВБАТДАГИ қарорини чиқарибди. Ўта муҳим қарор. Ўзбекистон келажагини… Continue reading АЙЁРЛИК – 1-қисм

АЙЁРЛИК – 2-қисм

Толиб Ёқубов   Кимдандир айёрроқ бўлиш мумкиндир, бироқ барчадан айёрроқ бўлишнинг иложи йўқ ёхуд Айёрликнинг чеки йўқ   2-қисм   Айёр қонунчилик ҳокимияти   И.Каримов ҳокимият тепасига келган 1989 йилда ва унинг ташаббуси билан 90-чи йилда “Президентлик Республикаси Конституцияси” лойиҳаси қонунчилик ҳокимияти Олий Кенгашга тақдим этилган пайтда мамлакат ЎзССР (Ўзбекистон Совет Социалистик Республикаси) Конституцияси асосида… Continue reading АЙЁРЛИК – 2-қисм

АЙЁРЛИК – 3-қисм

Толиб Ёқубов   Кимдандир айёрроқ бўлиш мумкиндир, бироқ барчадан айёрроқ бўлишнинг иложи йўқ ёхуд Айёрликнинг чеки йўқ     Толиб Ёқубов   3-қисм   Айёр оммавий ахборот воситалари   Бундан 200 йилдан кўпроқ вақт илгари АҚШнинг 3-чи президенти Томас Жефферсон [туғ. 1743 й. – ваф. 1826 й.]дан интервью олаётган мухбир ундан сўрайди: “Агар Сиздан эркин… Continue reading АЙЁРЛИК – 3-қисм

БАШОРАТ

Толиб Ёқубов Зулмкор ҳукуматга хизмат қилиш одамлар тақдирида   Жиззах вилояти мамлакатнинг ғарби билан шарқини боғловчи муҳим стратегик региони бўлгани учун И.Каримов бу регионда ҳукумат идораларини бошқарган одамларга алоҳида эътибор қаратган. Шавкат Мирзиёев ва Равшан Муҳитдинов шулар жумласидандир – биринчиси вилоятга қатор йиллар ҳокимлик қилган, иккинчиси эса вилоят прокуратурасини бошқарган.   Иккаласи ҳам юқорига кўтарилиб… Continue reading БАШОРАТ

Хира луқмага — тинниқ жавоб

Муҳтарам   Бахтиёр   Исабекнинг хира   луқмасига Толиб Ёқубовнинг тиниқ  жавоби   “Главный заказчик” номли мақолани ўзбек ва рус тилларида ёзаётиб, мен олдимга “мақоламни ўқиб ҳамма бирваракайига мени олқишлаб ёзабошлашади ва телефон қилабошлашади, бундан менинг обрўйим осмонўпар ўсади” деган мақсадни қўйган эмасман. Мен рус, молдаван, украин ва бир қатор Европа жамиятларини ичидан кузатганман, ҳамда ўзбек жамиятини ҳам… Continue reading Хира луқмага — тинниқ жавоб

«Инсон қадри — бир «пуф»ча ҳам эмас!»

Толиб Ёқубов   «Биз учун инсон қадри бир «пуф»ча ҳам эмас!»   Менинг қизим Озода Ёқубова « Жаслик»дан турмуш ўртоғи Азам Фармонов олдидан қайтгач, 29 апрель куни «Озодлик» Радиоси учун интервью берибди.   Радио ходимининг: «Бирор бир қийноқ ëки бошқа ҳолатлар кузатилганми?” деган саволига қизим: “Жисмоний қийноқлар қўлланилмаган¸ лекин руҳий қийноқлар тинимсиз бўлиб турибди. Ҳаттоки мажбурлаб… Continue reading «Инсон қадри — бир «пуф»ча ҳам эмас!»

БИЛМАСЛИК ПРЕЗУМПЦИЯСИ

       Толиб Ёқубов       БИЛМАСЛИК ПРЕЗУМПЦИЯСИ          Мустақиллик йилларида Ўзбекистон ҳуқуқ–тартибот органлари қийналмай, ҳеч нарса бўлмагандай ўн минглаб инсонларни қамоқхоналарга жўнатди. Бундай қараганда мамлакатнинг жиноий қонунчилиги ҳатто баъзи демократик давлатларнинг шу тоифадаги қонунчилигидан ёмонга ўхшамайди. У ҳолда муаммо нимада? Нега прокуратура, милиция, Миллий хавфсизлик хизмати (МХХ) ва бошқа идоралар терговчилари, жиноий ишюритувга алоқаси бўлган… Continue reading БИЛМАСЛИК ПРЕЗУМПЦИЯСИ

«Бирдамлик” қовун туширди

Толиб Ёқубов     Менинг 70 ёшга тўлишим муносабати билан 15 май куни ва унинг арафасида бир қатор дўсту–биродарлардан табриклар кела бошлади. Баъзиларини танисам ёки билсам, баъзилари мутлақо нотаниш инсонлар эди.   Тўғриси, илгаридан таниш–билиш бўлган баъзи одамлардан мен табрикни ҳеч ҳам кутмаган эдим. Шундай одамлардан бири андижонлик, Ўзбекистон Инсон Ҳуқуқлари Жамиятининг Андижон вилояти бўлимини… Continue reading «Бирдамлик” қовун туширди

Декларация ва Ўзбекистондаги ҳаёт

        Толиб Ёқубов Декларация қандай–ю, Ўзбекистондаги ҳаёт қандай           Бирлашган Миллатлар Ташкилотига аъзо бўлган ҳар қандай давлат бор–ки, унинг раҳбарияти бу ташкилотнинг 1948 йил 10 декабрь куни Бош Ассамблеясининг 3-чи сессиясида 217 А (III) резолюцияси остида, Парижнинг “Шайо” қасрида қабул қилинган Инсон Ҳуқуқлари Умумжаҳон Декларацияси (ИҲУД)ни тан олишган ва уни имзолашган. Бу халқаро ҳужжат… Continue reading Декларация ва Ўзбекистондаги ҳаёт

Домланинг ғазаби

Толиб Ёқубов          Кафедра мудиримиз Мақсудов Шермат ака антиқа инсон эдилар. Салкам 90 ёшга кириб вафот этган бу инсон кийинишда ёшларга ҳам ўрнак эдилар: кийимлари ҳамма вақт тахи бузилмаган, дазмолланган, ўта озода, ярашган бўлар эди. 60-чи, 70-чи йилларда шим-костюм тикдиришга ярайдиган “шерстяной” материаллар ўта дефицит (кам, топилмас) бўлса-да, домланинг устида ҳамма вақт сифатли ва… Continue reading Домланинг ғазаби

ЖАВОҲИР ЛИДЕР

Толиб Ёқубов     http://www.ҳаракат.йўқ  интернет-сайтида Ўзбекистон “Бирлик” халқ ҳаракати ва шу номдаги партиянинг оламшумул ютуқлари ҳақида мақолалар пайдар–пай чиқиб туради. Масалан, АҚШ ва Европа Иттифоқи ЎБХҲ партияси чизган чизиқдан чиқмаган ҳолда сиёсат юргизишларини айни шу сайтдан билиб олдик. Илгари АҚШни Исроил ўтқизиб–турғизади, деб эшитар эдик. Энди билсак АҚШ ва ЕИни ўзимизнинг “Бирлик”… экан.  … Continue reading ЖАВОҲИР ЛИДЕР

ЖИЗЗАХ МУҲОЛИФАТИ

Толиб Ёқубов   ЖИЗЗАХ МУҲОЛИФАТИ   Марказий Осиёнинг ғарбини шарқи билан бирлаштирувчи ҳамда Ўзбекистон ҳудудидан ўтувчи йўл ягона бўлиб, у Жиззах орқали ўтгани учун бўлса керак, илгаридан бу туман аҳолисининг ижтимоий-сиёсий онги бошқа туман ва вилоятларда яшовчи одамлар онгидан бироз фарқ қилади.   Амир Темур шарққа юриш қилганда ҳам беҳисоб лашкари билан Жиззах ҳудудидан ўтган.… Continue reading ЖИЗЗАХ МУҲОЛИФАТИ

ЖУДА ЯХШИ – АЙҒОҚЧИ – 2 қисм

Толиб Ёқубов ЖУДА ЯХШИ!   Товуқнинг ғами   Баъзи ватандошлар менинг мақолаларим остида ўзларининг шарҳ–изоҳларини қолдиришар экан: “Сиз фалончи билан тенглашиб ўз обрўнгизни тукаяпсиз”, “Сизнинг бошқа қиладиган ишингиз қолмабди–да!”, “Бу гаплар Сизнинг ёшингизга ярашмайди” каби фикрларни билдиришади. Бизнинг қишлоғимизда Мустафоқул Муқимов исмли бир ўқитувчи яшаб ўтганлар. 1963-64 ўқув йилида мен бу улуғ зот билан бир… Continue reading ЖУДА ЯХШИ – АЙҒОҚЧИ – 2 қисм

ЖУДА ЯХШИ – АЙҒОҚЧИ – 1 қисм

Толиб Ёқубов ЖУДА ЯХШИ! 1-қисм: Диний радикализм ва экстремизм – динда ғулувга кетишдир   Мен чуқур кексалик ёшига етдим ва яқин орада ўзимнинг баҳоли–қудрат олиб борган ҳуқуқбонлик фаолиятимни тўхтатсам керак. Сиёсий ва ҳуқуқбонлик майдонларига 1989 йилнинг бошида қадам қўйганим ҳолда мен 17,5 йил Ўзбекистонни тарк этмай фаолият юргаздим ҳамда зулм ва адолатсизликка қарши имконим қадар,… Continue reading ЖУДА ЯХШИ – АЙҒОҚЧИ – 1 қисм

ИККИ ҲИКОЯ

        Толиб Ёқубов ЎИҲЖни ким қандай топиб келган? Инсон ҳуқуқларини ҳимоя қилиш совет даврида қандай кўринишда бўлган?   Ўзбекистон Инсон Ҳуқуқлари Жамияти (ЎИҲЖ)нинг тарихи расман 1992 йилнинг 2 февралидан, яъни шу куни Тошкентда унинг Таъсис Қурултойи ўтказилганидан бошланади. Совет даврида “инсон ҳуқуқларини ҳимоя қилиш” тушунчасига демократик мамлакатларда бериладиган мазмун деярли йўқ эди. Инсон ҳуқуқларини ҳимоя… Continue reading ИККИ ҲИКОЯ

ИСЛОМ ИСЛОҲОТГА МУҲТОЖМИ

Толиб Ёқубов Урғулар тўғри қўйилиши керак! Менинг исломий илмим 5-6 қисқа сураларни ёдлашдан нарига ўтмаган, бироқ мен кўпгина диний уламолардан баъзи нарсаларни эшитганман. Шуни ҳам айтиб ўтишим керак–ки, менинг отам мулла Ёқуб ўз даврларида яхшигина саводхон, Қуръони карим сураларини кучли ва чиройли қироат билан ўқир, қишнинг узоқ тунларида бизга, ўз фарзандларига, китоблар ўқиб берар эдилар.… Continue reading ИСЛОМ ИСЛОҲОТГА МУҲТОЖМИ

ИШТОНСИЗ

Толиб Ёқубов   Иштонсиз иштони йиртиқ устидан кулар экан ёҳуд Абдураҳим Пўлатов асосий касалидан форуғ бўлганлиги ҳақида   Эшитмадим, деманглар! Абдураҳим Пўлатов касалидан деярли қутулибди! “Унинг касали кўп-ку, қайси касалидан қутулибди”, дейсизми? Жавоб: асосий касали – пўлатовизм касалидан.   “Бундай касаллик борлигини эшитмовдик-ку! Медицина уни ўрганганми?” Жавоб: Медицина ўрганмаган касаллар кўп, айниқса руҳий касалликларнинг талайи… Continue reading ИШТОНСИЗ

КЕРАК ЭМАС

Толиб Ёқубов   ЎЗБЕКЛАРГА КЕРАК ЭМАС   Мен, кўплар қатори, “Хьюман Райтс Вотч”нинг фикрига қўшилмайман. Нафақат бу ташкилот, мен “Ўзбекистонда демократия умуман йўқ” дегувчиларнинг даъвосини ҳечам ҳазм қила олмайман. Демократия ватанимизда, турган гап, бор, чунки Ўзбекистон авторитар давлат эмас.   Демократиянинг ўзи нима? Бу – инсон ўз соғлиғига путур етказмаган ҳолда ўз ҳаётини ўзига маъқул… Continue reading КЕРАК ЭМАС

ҚЎБИЗ ВА ҚОНУН

Толиб Ёқубов Мен нима дейман-у, қўбизим нима дейди   ёҳуд   Илҳом Шералиев нима дейди–ю, қонун нима дейди           Мамлакат Конституцияси ва қонунларини одамнинг скелетига таққослашади. Скелет бўлмаса ёки заиф бўлса, одамни бир халта гўшт ёки икки букчайган қария каби тасаввур қилиш мумкин, холос. Бу ҳолатни халқимиз “Бўш қоп тик турмайди” деб ҳам тушунтиради.… Continue reading ҚЎБИЗ ВА ҚОНУН

МАДДОҲ

       Толиб Ёқубов 2×2=0 ёки 2×2=1 бўлиши ҳам мумкин        Укамиз Ўктамжон Худоёровнинг “Туронзамин” сайтида чоп этилган ЯНА “ИККИ КАРРА ИККИ” ХАҚИДА дея номланган мақолаларини мароқ билан ўқиб чиқдим. Раҳмат! Қуйида мен шу мақоланинг охирги учта жумласини келтирмоқдаман. “Маддохлик ва тилёғламачилик инсоннинг фитратига сингиб кетса ундан қутилишнинг чораси йўқ. Икки карра икки қаерда бўлмасин тўртлигича… Continue reading МАДДОҲ

МАНТИҚ – ЭҲТИРОС – МАНФААТ

Толиб Ёқубов 8 январь 2012 йил МАНТИҚ, ЭҲТИРОС ва МАНФААТ        Олимлар фанларни икки катта гурухга ажратишади: биринчисини табиий фанлар, иккинчисини эса адабий-бадиий фанлар дейишади. Инсоннинг ақлий фаолияти билан боғлиқ бўлган бу йўналишлар вакилларини одатда аниқ фанлар вакили ва гуманитар фанлар вакили деб аташ одат бўлган.   Бир олим юбилейида уни ҳадеб мақтайверишганда, у буни… Continue reading МАНТИҚ – ЭҲТИРОС – МАНФААТ

МАРД АЁЛ

Толиб Ёқубов МАРД АЁЛ           Ҳозирги замон ўзбек аёлларининг орасида Саида Қурбоновадек мард аёллар кам топилади. Саиданинг, халқ тили билан айтганда, “отнинг калласидай юраги бор”лигига менда шўбҳа йўқ. Бунга мен Саида Ўзбекистон Инсон Ҳуқуқлари Жамияти (ЎИҲЖ)нинг Жиззах вилояти Пахтакор тумани бўлимини бошқарган пайтларда кўп марта амин бўлганман. У ЎИҲЖнинг туман бўлимини 2009 йил охиригача,… Continue reading МАРД АЁЛ

МАҲАЛЛИЙЧИЛИК

Толиб Ёқубов Маҳаллийчилик кимга керак эди?         Нияти бузуқ, халққа эркинлик беришни истамаган ҳукуматлар сиёсий ҳаётда жамият фаоллашмаслиги, одамлар орасида зиддиятли кайфиятни муттасил ушлаб туриш, миллат ягона куч бўлиб бирлашишига йўл қўймаслик учун қилиниши мумкин бўлган ва ҳатто мумкин бўлмаган ҳар бир ишни амалга оширишга ҳаракат қилади.         Бу – одамларнинг тинкасини қуритадиган, бироқ бундай… Continue reading МАҲАЛЛИЙЧИЛИК

МЕНТАЛИТЕТ

Толиб Ёқубов     Мисли кўрилмаган Ватанимиз бор. Кўп мамлакатлар ундан олдинга тушмоқчи бўлишди – шарманда бўлишди.   Ҳамма соҳада, энг аввало террористлар бўйича ватанимиз биринчи. Улар иккига бўлинади: биринчи хили – ўлдирадиган, портлатадиган, соқолли, номоз ўқийдиган, қўлида автомат, тишида эса ўткир ханжар тишлаган террористлар бўлиб, фақат мамлакат раҳбари хоҳиш билдирган пайтда пайдо бўлишади, лекин… Continue reading МЕНТАЛИТЕТ

МИҚДОР ВА СИФАТ

       Толиб Ёқубов   Миқдор ва сифат ёхуд дунёга нима бўлмоқда ўзи?          Мақоламнинг бошида мен муҳтарам ўқувчи билан келишиб олмоқчиман: мен келтирган мисоллар кимга ножиддий туюлса ёки ундан кўнгли тўлмаса, мақолани ўқимай қўяқолсин. Айтишим керак–ки, мен мақолани энг содда, махсус билимга эга бўлмаган ватандошимиз учун ҳам ёзмоқдаман ва у ҳам мен келтираётган оддий… Continue reading МИҚДОР ВА СИФАТ

МИЛЛАТПАРВАРЛАР

Толиб Ёқубов   Забардаст рус тилида “а” ҳарфидан бошланадиган фақат иккита сўз бор экан: “авось” ва “авоська” – биринчисини ўзбек тилига “балки” деб таржима қилиш мумкин. Мас., “Авось пройдет” – “Балки ўтиб кетар”; “На авось мужик и хлеб сеет” – “Балки униб қолар, деб деҳқон дон экади” ва ҳ.; иккинчиси эса – майда-чуйда солиб юриладиган… Continue reading МИЛЛАТПАРВАРЛАР

МУЛЛА ЁҚУБ. 1-қисм.

Толиб Ёқубов МУЛЛА ЁҚУБ   1-қисм. Мен учун буюк сиймо          Ҳар қандай шахс ўзи учун улуғ сиймо деб ҳисобловчи инсон бўлади, дейишади. Мен учун бундай инсон отам мулла Ёқубдир. Отам узоқ ва сермазмун ҳаёт кечириб, мўътабар уч кам юз ёшда 1992 йил 14 март куни бу фоний оламни тарк этдилар ва Аллоҳ ҳузурига… Continue reading МУЛЛА ЁҚУБ. 1-қисм.

МУЛЛА ЁҚУБ. 2-қисм.

Толиб Ёқубов 2-қисм Самарқандда бир ой ҳофизлик Машҳур ҳофиз мулла Абдулазиз Абдурасулов билан учрашув   30-чи йилларда Самарқанддан Жиззахга сургун қилинган уста Шоди деган одам аёли ва қизчаси билан бизнинг ҳовлида 3-4 йил яшаган. Сургун муддати ўтгач, уста Шоди Самарқандга қайтиб кетган, бироқ кўп йиллар бизнинг оила билан бориш-келиш қилиб турган.   Самарқанд чойхоналари Рўзи–Рамазон… Continue reading МУЛЛА ЁҚУБ. 2-қисм.

Абдураҳим ПЎЛАТОВ НЕГА ҚОПИБ ГАПИРАДИ? (1-қисм)

Толиб Ёқубов  Ўзбекистон «Бирлик» халқ ҳаракати партияси (бундан кейин қисқача: «Бирлик» партияси)нинг сайти «Ҳаракат»ни ўқиб бораётган ҳар бир одам мазкур сайт муаллифи ва муҳаррири, партия раиси Абдураҳим Пўлатовнинг лексиконида «хоин», «дод–вой», «йиғи–сиғи», «лўттибозлик», «қорни тўймаслар», «овозини ўчирамиз», «Бирлик» Ўзбекистонда кучли бўлган ягона сиёсий партия», «фалон партия ёки ташкилот йўқ бўлиб кетган», «Мухолифат кучлар «Бирлик» атрофида… Continue reading Абдураҳим ПЎЛАТОВ НЕГА ҚОПИБ ГАПИРАДИ? (1-қисм)

Абдураҳим ПЎЛАТОВ НЕГА ҚОПИБ ГАПИРАДИ? (2-қисм)

  Муҳаммад Солиҳ, Бахтиёр ва мен, шўрликлар, Васила Иноятова ва унинг ҳамма вақт оғзидан мағзава оқиб турадиган «шефи» билан бирга бўлиш керак эканлигини қайдан билибмиз? Мен, хусусан, ўзимнинг мустақил дунёқарашим, фикрим ва эрким бор, деб ўйлаб, мени Вашингтонда ҳақорат қилганда «тарихий шахс»дан юз ўгирган эдим. Бунда менинг мантиғим бўшлик қилди, чамаси: мен, эси паст, «у… Continue reading Абдураҳим ПЎЛАТОВ НЕГА ҚОПИБ ГАПИРАДИ? (2-қисм)

Абдураҳим ПЎЛАТОВ НЕГА ҚОПИБ ГАПИРАДИ? (3-қисм)

3-қисм   А.Пўлатовнинг «пуллик» партияси ҳақидаги баландпарвоз гаплари собиқ сафдошларининг жиғига тегиш билан ўзини овутишдан бошқа нарса эмас. «Ягона, кучли ва оёққа турган» партияга аъзолар қандай «тўпланганини (пул беришдан ташқари) оддий бир мисолда кўрсатмоқчиман. «Бирлик» партиясига навбатдаги аъзо йиғиш ўтказилиб, ҳужжатлар Адлия вазирлигига топширилган ва вазирлик ўз навбатида имзоларнинг ҳақиқийлигини текшираётган кунларнинг бирида менинг Тошкентдаги… Continue reading Абдураҳим ПЎЛАТОВ НЕГА ҚОПИБ ГАПИРАДИ? (3-қисм)

Абдураҳим ПЎЛАТОВ НЕГА ҚОПИБ ГАПИРАДИ? (4-қисм)

  4-қисм   Мен бу гапларни мақтаниш учун ёзаётганим йўқ, – Аллоҳ гувоҳ. Менинг мақсадим А.Пўлатовдан сўраш, холос: ўша йиллари, ўша кунлари Васила Иноятова, «Бирлик» ва «Эзгулик» қаерда эди? 2001-чи йилни қўятурайлик, 2002 йил 17 февральда тузилган «Эзгулик» 2002-05 йиллари, 2003 йилнинг августида тузилган «Бирлик» партияси нега тамошабин бўлиб қараб турди? Сиёсий махбусларни озод қилиш… Continue reading Абдураҳим ПЎЛАТОВ НЕГА ҚОПИБ ГАПИРАДИ? (4-қисм)

Абдураҳим ПЎЛАТОВ НЕГА ҚОПИБ ГАПИРАДИ? (5-қисм)

5-қисм 20 йиллик курашда А.Пўлатов ўзини ҳеч қачон адашмаган, жиддий хато қилмагандай кўрсатади. Бу – нонсенс! И.Каримов ҳам худди шу позицияда: бу шахснинг 19 йиллик ҳукмронлиги даврида Ўзбекистоннинг матбуотида унинг фаолияти ҳақида битта ҳам танқидий мақола чиқмади. А.Пўлатов эркчилар содир этган жиддий хатоларини чайнайвермасдан, бу хатолар даражасидаги ўз хатоларини ҳам тан олиши керак. Кези келганда… Continue reading Абдураҳим ПЎЛАТОВ НЕГА ҚОПИБ ГАПИРАДИ? (5-қисм)

Абдураҳим ПЎЛАТОВ НЕГА ҚОПИБ ГАПИРАДИ? (6-қисм)

Толиб Ёқубов Нега Абдураҳим ПЎЛАТОВ ҚОПИБ ГАПИРАДИ? 6-қисм Унинг сайтига эътибор қилинг. «Ҳаракат» хабарлар агентлиги»нинг иғвога тўла материаллари фақат ўзбекзабон ўқувчи учун мўлжалланган, ундан бошқа миллат вакиллари ҳеч қандай маълумот ола олмайдилар, халқаро ташкилотларга ёзиладиган хатларда унга ишора (ссылка) қилиб бўлмайди. Ўзбек ҳукумати учун «Ҳаракат»данда оромижонроқ сайт бўлиши мумкинми?!! Бу сайтнинг ягона вазифаси тарқоқ ўзбек… Continue reading Абдураҳим ПЎЛАТОВ НЕГА ҚОПИБ ГАПИРАДИ? (6-қисм)

Николя САРКОЗИ ўзини тийгани маъқул

Толиб Ёқубов Президентлик сайлови олдида жаноб Николя Саркози бу каби баёнотлар беришдан ўзини тийгани маъқул           Ҳар бир сиёсатчи, айниқса давлат раҳбари ёки шу юксак лавозимга даъвогар, ҳатти–ҳаракатлари, чиқишлари ва баёнотларида ўз–ўзига зиддият келтириб чиқариши анча кераксиз қусурдир.   Ахир номзодлар дебати (тортишуви) пайтида рақиблардан бири ушбуни гапирвориши ҳам мумкин–ку: «Жаноб Саркози, Сиз –… Continue reading Николя САРКОЗИ ўзини тийгани маъқул

НОРОЗИЛИК ИЛДИЗИ

Толиб Ёқубов     2007 йил 5 сентябрь куни Жиззах туманининг Тоқчилиқ қишлоғида ноқонуний газ тўловларига қарши аҳолининг йирик йиғилиши бўлиб ўтган ва унда 100 дан ортиқ фуқаро қатнашган. Йиғилишга қўшни Раваллиқ қишлоғидан ҳам одамлар келиб қўшилишган. Ўша куни эрталаб бир тўйда Тоқчилиқ қишлоғи фуқароси Тўйчи Холматов: «Кимда–ким газ тўловларидан норози бўлса, бугун менинг ҳовлимда… Continue reading НОРОЗИЛИК ИЛДИЗИ

НОШУДЛИК

Толиб Ёқубов   2 февраль 2010 й.   Биз кимлигимизни билиб олдик   Шу йилнинг 22 январида «Янги дунё» сайтида Ўзбекистонда фаолият олиб бораётган «Бирлашган демократик оппозиция» (БДО) раҳбари муҳтарам Самад Маллаевнинг фамилиядоши Беҳзод Маллаевга берган ва Уларнинг бори шу… дея номланган чиройли интервьюлари чоп этилибди. Ташкилот номини қўштирноқ ичига киритиб ёзганимни асло Толиб ака… Continue reading НОШУДЛИК

Одил СУД ҚИЛИҚЛАРИ

              Бу мақола май ойининг бошларида «Озодлик» Радиоси учун тайёрланган бўлиб, уни мақола муаллифи Радионинг Тошкент Бюросида ўқиб магнит лентасига ёздирган эди. Бироқ мақола бизга номаълум сабабларга кўра эфирга узатилмади. Биз мақоланинг радио вариантини ўзгартирмадик ва уни «Ҳаракат» журналига ўз ҳолича жўнатишга қарор қилдик.                                                                         МУАЛЛИФ   ЎЗБЕКИСТОНДА   «ОДИЛ СУД»   ҚИЛИҚЛАРИ   12… Continue reading Одил СУД ҚИЛИҚЛАРИ

АРҚОН ҲАҚДА ГАПИРИЛМАЙДИ

       Толиб Ёқубов   ОСИЛГАННИНГ ТАЪЗИЯСИДА   АРҚОН ҲАҚИДА ГАПИРИЛМАЙДИ             Бир одамни осилган ҳолатда топдилар. Инсон фожеаси. Оила аъзолари, қариндош–уруғ, қўни–қўшни, аҳли–эл таъзияда тўпланишган. Оила аъзолари чуқур мотамда, уларнинг юрагига қил сиғмайди, гапиришга-да мажоллари йўқ. Қариндош-уруғ ҳам ташвишда, ўзларига яқин инсонни йўқотиш уларда юрак изтиробини келтириб турибди. Қўни–қўшни маййитни ерга бериш маросимини… Continue reading АРҚОН ҲАҚДА ГАПИРИЛМАЙДИ

САБОҚ

       Толиб Ёқубов   Ислом Каримов режимига содиқлик билан хизмат қилаётганларга ОЧИҚ ХАТ: Равшан Муҳитдинов ва Алишер Шарофутдинов мисоли ҳар бирингизга сабоқ бўлиши керак           “Бир уядан турли қуш учади” деганларидай Озод Шарофутдинов халқимизнинг буюк адибларидан бўлса-да, ул зотнинг ўғли Алишер Шарофутдинов ўзбекнинг жаллоди ва қотили бўлиб етишди, Ислом Каримов шакллантирган мустабид тузумга аввал… Continue reading САБОҚ

СОҚОЛ МУАММОСИ

          Ушбу ҳажвия 1998 йили ёзилган. Ҳукумат топшириғи билан милиция ва бошқа органлар ходимлари Пайғамбаримиз (с.а.в.) суннатларини амалга ошириб соқол ўстирган мўмин-мусулмонларнинг соқолига ёппасига ҳужум бошлашди. Кўпчилик ҳозиргача бунинг асл моҳиятига тушунган эмас. Асл моҳият шундан иборат эди-ки, жамиятда ислом таълимоти орқали соф виждонли, иймон-эътиқодли, табиатан ижтимоий иллатлар (порахўрлик, зўравонлик, зинокорлик, етим-есир ҳаққига хиёнат ва… Continue reading СОҚОЛ МУАММОСИ

СЎКОНҒИЧ СЕНАТОР

Толиб Ёқубов   10 февраль 2005 й.   Адолат ва одил суд бўлмаган шароитда давлат қароқчилар тўдасига айланади Августин Аврелий   УРОНҒИЧ, СЎКОНҒИЧ СЕНАТОРЛАР МУБОРАК ёхуд жиззахлик Толиб Ёқубовнинг Жиззах вилояти аҳлига табриги   Биз қандай сенаторларга муҳтожмиз?   2004 йилнинг 26 декабрида мамлакатимизнинг барча вилоятлари каби Жиззах вилоятида ҳам оламшумул воқеа юз берди: орамизда… Continue reading СЎКОНҒИЧ СЕНАТОР

ТАҚДИР

Толиб Ёқубов               Кўпйиллик ҳуқуқбонлик фаолиятимда инсонларнинг турли тақдирларини кўрганман. Мамлакатдаги зўравонлик ва адолатсизликка асосланган тузум натижаси ўлароқ фожеали тақдирларни ҳам кузатганман. Бироқ менга маълум воқеалар орасида бухоролик Бердиёр Рабиев оиласининг тақдири энг катта фожеа билан тугади. Мен муҳтарам ўқувчилар диққатига шу воқеани ҳавола этмоқчиман.               Бухоролик шифокор (стомотолог) Бердиёр Рабиев қамоққа олинган… Continue reading ТАҚДИР

ТАҚДИРЛАР

Хосият ая Шароф Рашидов туғилиб ўсган маҳалланинг номи “Жиззахлик” бўлиб, тоғамнинг хотини Хосият ая шу маҳаллалик ва машҳур Азим қассобнинг қизи бўлганлар. Азим қассобнинг бирнеча ўғиллари ҳам бор эди, мен улардан Ином ва Ҳазрат деган ўғилларини яхши эслайман. Опаси тоғамизнинг хотини бўлгани учунми, Ином акани биз Ином тоға дер эдик.   Тоғам раҳматлик 2-чи жаҳон… Continue reading ТАҚДИРЛАР

ТАРИХНИ УНУТИШ

Толиб Ёқубов Taриxни унутиш                                                   “Taриxини унутa бoшлaгaн хaлқ уни                                           тaкрoрлaшгa мaҳкум”   Koммунистик диктaтурa йўлбoшчилaри ҳaлқни лaқиллaтиш вa шу билaн ўз тузумини сaқлaб қoлиш йўлидa ҳaр кунлик зулм-зўрaвoнликдaн тaшқари янa иккитa oмилдaн устaлик билaн фoйдaлaнгaнлaр. Бу oмиллaр: ширин ёлғoн вa тaриxни унутишдaн ибoрaт бўлгaн. Шoирнинг:                                  Яxшидур aччиқ ҳaқиқaт,                                Лeк ширин… Continue reading ТАРИХНИ УНУТИШ

ЎЗБЕКЧА АМНИСТИЯ

Толиб Ёқубов                 2012 йил 5 декабрида Ўзбекистон Республикаси Сенати ҳукуматнинг навбатдаги амнистия актини қабул қилди. Айтиш керак-ки, амнистия авф тушунчасидан фарқ қилади: авф давлат бошлиғи (қирол, президент ва б.) томонидан айрим махбусларни озодликка чиқариш бўлса, амнистия эса баъзи туркум махбуслар (аёллар, вояга етмаган болалар, чет эл фуқаролари ва б.)ни озод этишни назарда… Continue reading ЎЗБЕКЧА АМНИСТИЯ

УЛА

Толиб Ёқубов Улуғбек Ҳайдаров Эгамназар Шаймоновни эмас, мени судга бергани маъқул   Ўзбекистон Инсон Ҳуқуқлари Жамияти (ЎИҲЖ) Таъсис Қурултойида мен туғилиб-ўсган Тоқчилиқ қишлоғидан уч одам – мен, Мамир Азимов, Холмурод Элмуродов – таъсисчи сифатида қатнашганмиз. Таъсис Қурултойида 72 таъсисчи ичида бир қишлоқдан 3 одамнинг қатнашиши ҳазил гап эмас. Мен бундан фаҳрланаман. Фаҳрланишимнинг иккинчи қирраси шундан… Continue reading УЛА

ЎЛИМ жазоси БЕКОР ҚИЛИНИШИ КЕРАК

Толиб Ёқубов   2000 йил 1 май      ЎЗБЕКИСТОНДА ЎЛИМ ЖАЗОСИ НЕГА БЕКОР ҚИЛИНИШИ КЕРАК?   Умуминсоний қадриятлардан келиб чиқилса, инсон Оллоҳнинг яратгани, ҳаёт унга Оллоҳ томонидан берилган ва унинг жони фақат шул Зотнинг амри билан олинади. Инсонни инсон томонидан ўлдирилиши Ҳазрати Одам Атонинг ўғилларидан бошланади. Шу сабабли бутун дунёда инсон томонидан бегуноҳ инсон… Continue reading ЎЛИМ жазоси БЕКОР ҚИЛИНИШИ КЕРАК

ЎРИСНИНГ байрами КЎП

Толиб Ёқубов   Ўриснинг байрами кўп, ўзбекнинг найранги кўп… Бу ҳикматни мен 2001 йилнинг бошларида Қўқондаги машина бозорида эшитганман. Бозор айланиб юрганимизда менинг диққатимни жулдур кийинган, қотма, бироқ кўзларидан чуқур маънони ўқиш мумкин бўлган бир чол ўзига тортди. Кекса бўлишига қарамасдан чол ўта ҳаракатчан одам эди. Чол тинимсиз бозорни айланар, эшитилар–эшитилмас ниманидир ҳиргойи қилгандай такрорлар… Continue reading ЎРИСНИНГ байрами КЎП

«ФИДОКОРЛАР»НИНГ ҲАМ КЕЛАЖАГИ «БУЮК!»

«ФИДОКОРЛАР»НИНГ ҲАМ КЕЛАЖАГИ БУЮК!                          АРТИСТЛАР УЧУН…           Ўзбекистоннинг келажаги буюк эканлигини 1991 данми, 1992 йилданми, эсимда йўқ, биламиз. Ўша пайтда буни келажаги буюк бўлган ЎзХДП эълон қилган эди. Шундан кейин Ўзбекистоннинг келажаги буюклигича қолаверди-ю, бироқ ХДПнинг ўзининг келажаги… «Фидокорлар» партиясининг томдан тараша тушгандай пайдо бўлганидан эсанкираб қолган кўпгина одамлар «Буларнинг келажаги қандай?»… Continue reading «ФИДОКОРЛАР»НИНГ ҲАМ КЕЛАЖАГИ «БУЮК!»

“ХАЛҚПАРВАР” ОЛИМЛАР

Толиб Ёқубов “ХАЛҚПАРВАР” ОЛИМЛАР Қирғизларнинг жанубий Қирғизистонда шу йилнинг июнь ойида маҳаллий ўзбекларга қарши уюштирган қирғини ҳақида “Асосий буюртмачи” номли мақола ёзиб балога қолиб кетдим. Мен ҳозир ҳам ўз фикримда мустаҳкамман: 2005 йилнинг майида кўчага чиққан Андижон халқини қириб ташлаган Ислом Каримов Андижоннинг шундоқ ёнгинасида ўзбекистонлик ўзбеклардан хийла яхши яшаган қирғизистонлик ўзбекларга қақшатғич зарба берилишидан… Continue reading “ХАЛҚПАРВАР” ОЛИМЛАР

ҲУКУМАТНИНГ ОБРЎСИНИ ТЎККАН КИМ?

ҲУКУМАТНИНГ ОБРЎСИНИ                              КИМ ТЎКМОҚДА?                                         Ким кимни бошқаради?           Агар сизнинг 10.000 сўмингиз бўлса, сиз пулни бошқарасиз, яъни пул сизнинг ҳукмингиз (таъсирингиз)да бўлади. Агар сизда 100.000.000 сўм пул бўлса, у ҳолда сиз пулнинг ҳукмида бўласиз, яъни сиз унинг таъсирида бўласиз.         Агар сиз кичик бир ариқдан сув ёқалаб кетаётган бўлсангиз, сув сизнинг… Continue reading ҲУКУМАТНИНГ ОБРЎСИНИ ТЎККАН КИМ?

ҲАЙИТ АРАФАСИДАГИ ЎЙЛАР

Толиб Ёқубов   Ислом Каримов режимига қарши курашган шаҳидларни Аллоҳ Ўз жаннатига доҳил қилсин         Ўзбекистон Ислом Каримовнинг мустабид сиёсий тузуми даврида халқ Қурбон Ҳайитини навбатдаги марта байрам қилмоқда. Ҳокимият тепасига келгач, бошдан–бош ўз бошқарувини зулм асосида ташкил қилишни режалаштирган бу шахс халқ фарзандлари муқаррар қурбон қилинажагини билгани ва бу жиноятларни одамлар нигоҳи ва… Continue reading ҲАЙИТ АРАФАСИДАГИ ЎЙЛАР

ҲУКУМАТ — ТУЛКИ

Муҳтарам ўқувчилар диққатига ҳавола этилаётган қуйидаги сиёсий сатира рўҳида ёзилган мақола 2009 йилнинг ёзида ёзилган бўлса-да, бироқ у тарқатилмасдан қолиб кетган эди. Мазкур мақола актуаллигини йўқотмаган, деб ҳисоблаб, мен уни муҳтарам ўқувчилар ҳукмига юборишга жазм этдим.   Толиб Ёқубов   Ўзбекистон ҳукумати коррупцияга қарши курашмоқчи эмиш!   Ўзбекистон ҳукумати БМТнинг Коррупцияга қарши Конвенциясини ратификация қилганини… Continue reading ҲУКУМАТ — ТУЛКИ

ҲУКУМАТ ўзининг ЁЛҒОН СИЁСАТИГА СОДИҚ

Толиб Ёқубов   Ҳукумат ўзининг ёлғон сиёсатига содиқ   Юсуф Жума қамоқхонадан озод қилиниб АҚШга бадарға қилинганини эшитганим заҳотиёқ миямда бир–икки савол туғилди: сиёсати КАТТА ЁЛҒОНга асосланган ҳукумат унга тош отмасмикин? Уни бадном қилиш учун ҳукумат нималарни иддао қиларкин? Бу ишга ҳукумат кимларни жалб этаркин?   «Фоҳишанинг ўзи товба қилса ҳам бир жойи товба қилмайди»… Continue reading ҲУКУМАТ ўзининг ЁЛҒОН СИЁСАТИГА СОДИҚ

ШУКРУЛЛА МИРСАИДОВНИ ЭСЛАБ

Толиб Ёқубов Шукрулла Мирсаидовни эслаб…          Юқори мансабли давлат мулозимлари орасида мен энг кўп учрашганим Шукрулла Мирсаидов бўлса керак. Мен ҳатто у кишининг уйларида ҳам кўп марта бўлганман ва тузларини тотиганман. Шукрулла аканинг Бешёғоч даҳасига яқин жойлашган, кўпқаватли бинодаги уйларига охирги марта мен 2001 йил 2 октябрь куни бу муҳтарам зотни Ўзбекистон Инсон Ҳуқуқлари… Continue reading ШУКРУЛЛА МИРСАИДОВНИ ЭСЛАБ

БЕЧОРА ДИЛМУРОД

Толиб Ёқубов   Ватандошимиз Дилмурод Худойқул (қисқалик учун буёғида ДХ дея ёзамиз) ўзининг http://muhojir.wordpress.com/ блогида мен ва “Андижон: Адолат ва Тараққиёт” ташкилоти раҳбари Нурулло Мақсудов ҳақимизда “Жиҳодга келинг” номли қуйидаги мақоласини чоп этибди:   “Инсон ҳақлари  учун курашувчи ҳалқаро Amnesty International ташкилоти мусулмонларнинг мудофа жиҳодини ёқлаб чиқди. Бу ҳақда АА kavkazcenter.com ва muslimuzbekistan.net  сайтлари хабар… Continue reading БЕЧОРА ДИЛМУРОД

КЎРАДИГАНЛАР

Толиб Ёқубов Кўрадиганлар, кўрсатсанг кўрадиганлар, кўрмайдиганлар          Буюк Леонардо да Винчи одамларни уч гуруҳга ажратган: “кўрадиганлар”, “кўрсатсанг кўрадиганлар” ва “кўрмайдиганлар”. Турли соҳаларда инсоният турли учлик гуруҳларга бўлинади. Илм соҳасида одамизод бир учликка бўлинса, дин соҳасида у бутунлай бошқа учликка бўлинади, сиёсат соҳасидаги бўлиниш (учлик) эса олдинги иккита учликка деярли ўхшамайди. Ҳатто битта соҳа, масалан… Continue reading КЎРАДИГАНЛАР

УЗМА КЎНГИЛ ТОРИНИ…

Толиб Ёқубов   “Дўст бўлиш осон, ани сақлаш қийин, Узма кўнгил торини – боғлаш қийин” (Чустий)   Мен домла Чустийнинг содда, бироқ бениҳоя маъноли сатрларида назарда тутилган инсонлар орасидаги муносабатлар нақадар мўрт, нозик ва бу муносабатларни асраш ўта оғир вазифа эканлиги ҳақида кўп ўйлайман. Шу пайтгача бўлган ҳаётим давомида энг яқин дўстлар, маслакдошлар арзимаган гап–сўз… Continue reading УЗМА КЎНГИЛ ТОРИНИ…

МУЛКДОР

        Толиб ЁҚУБ   МУЛКДОР          Олимлар мулк ҳақида сўз юритганда уни шахсий ва хусусий мулкга ажратишади. Шахсий мулк ҳаммада бор – болада ҳам, каттада ҳам, бойда ҳам, камбағалда ҳам. Масалан, инсон кийиб юрган кийими, миниб юрган велосипеди ёки машинаси, ўзи қурган ва яшаётган уйи, ҳовлисида боқаётган товуғи ёки қўйи унинг шахсий мулки ҳисобланади.… Continue reading МУЛКДОР

151-МОДДА БИЛАН АЙБЛАНГАНЛАР

       Толиб ЁҚУБ   ЎЗБЕКИСТОН СУД-ҲУҚУҚ ТИЗИМИ ИСЛОҲОТГА МУҲТОЖ          ХХ-асрнинг охирги 10-йиллигида, СССРнинг 15 та республикаларидан бири бўлган Ўзбекистонда, кечган воқеалар анча алғов–далғовли бўлди. Бу давргача СССРнинг Марказий Осиёдаги 4 та республикаси қолган барча “ака–ука”ларининг орасида энг “тинч, одобли, қўй оғзидан чўп олмаган” республикалари эди. РСФСРга чегарадош бўлгани учунми, ёки бир қисми Европа… Continue reading 151-МОДДА БИЛАН АЙБЛАНГАНЛАР

РОССИЯ ИМПЕРИЯСИ ва СССР ИСТИБДОДИ

            Толиб ЁҚУБ   НЕГА ЎЗБЕКЛАР РОССИЯ ИМПЕРИЯСИ ва СССР ИСТИБДОДИ ТАЪСИРИДАН ҚУТУЛИШНИ ИСТАШМАЯПТИ?               1862 йил 19 июньда АҚШ Конгресси қулга эгалик қилиш, қулларнинг ҳар қандай меҳнатидан фойдаланиш, уларга тан жароҳати етказиш ва ўлдиришни таъқиқлаган ҳолда мамлакат бўйлаб қулчиликни бекор қилиш, яъни қулларга озод инсонлар каби муносабатда бўлиш ҳақида қарор қабул қилди. Қулдорлик… Continue reading РОССИЯ ИМПЕРИЯСИ ва СССР ИСТИБДОДИ

КОНФУЦИЙ ва ЎЗБЕКИСТОН

          Толиб ЁҚУБ   КОНФУЦИЙ, АВРЕЛИЙ ва КАРИМОВ                     Эрамиздан 4,5 аср илгари туғилган хитойлик файласуф Конфуций ўз вақтида: “Ҳамма гап одамларда. Мамлакатга ажойиб қонунларни беринг, бироқ ҳокимиятни золим (яхшилик қилмайдиган) одамга берсангиз – мамлакат тушкунликга учрайди. Энг ёмон қонунлар қабул қилинган мамлакатни олинг, бироқ унга яхши ниятли (ёмонлик қилмайдиган) одамни қўйсангиз – мамлакат… Continue reading КОНФУЦИЙ ва ЎЗБЕКИСТОН

АФСОНА ҚАНДАЙ УЮШТИРИЛАДИ

26 августа 2005 г.. Адолат ва одил суд бўлмаган шароитда давлат қароқчилар тўдасига айланади Августин Аврелий   Ўзбекистонда мусулмонларга нисбатан жиноий ишлар қандай сохталаштирилади?   Ўтган 10 йил мобайнида Ўзбекистонда ўтказилган суд жараёнларининг адади қолган барча Марказий Осиё давлатларида шу вақт ичида ўтказилган маҳкамаларнинг умумий сонидан кўп. Шу йиллар ичида ўзбек судлов тизими фақат диний… Continue reading АФСОНА ҚАНДАЙ УЮШТИРИЛАДИ

ШАРОФ АКА ҲАҚИДА БИЛГАНЛАРИМ

Толиб ЁҚУБ Шароф ака (Рашидов) вафот этганини мен 1983 йил 31 октябрь куни Кишинёв шахрида эшитдим. Мен Молдавияга бир кун олдин учиб борган эдим. Борганимдан, меҳмонхонадан, келганимни билдириш учун илмий раҳбарим профессор Валентин Данилович Белоусовга қўнғироқ қилдим.

КОММУНИСТИК ЧИДАМСИЗЛИК ВА ҚАСД ОЛИШ (gr)

Ҳурматли ўзбекистонликлар!                   2015 йил 8-9 июль кунлари Женева шаҳрида БМТнинг Инсон ҳуқуқлари бўйича комитети аъзолари Ўзбекистон Республикаси ҳукуматининг ФУҚАРОВИЙ ВА СИЁСИЙ ҲУҚУҚЛАР ХАЛҚАРО ПАКТИ бўйича мамлакатда инсон ҳуқуқлари билан боғлиқ вазиятига бағишланган навбатдаги ҳисобот (доклад)ини тинглашади ва муҳокама қилишади. Бундай тадбир биринчи марта ўтказилаётгани йўқ – мустақил Ўзбекистон ҳаётидаги бу каби тадбир биринчи… Continue reading КОММУНИСТИК ЧИДАМСИЗЛИК ВА ҚАСД ОЛИШ (gr)

ТОМИ КЕТГАНГА ЎХШАЙЛИ

            ёҳуд КИМ УРУШГА, ҚОН ТЎКИШГА ЧОРЛАМОҚДА      Толиб Ёқубов Дунёдаги бирорта давлат Конституциясида урушга, қирғинга даъват қилиш, чорлаш ёзилмаган бўлса керак, аксинча бундай қусур қораланади ва тақиқланади.  Мен атайлаб, балки унда урушга даъват қилиш олқишланганмикин, дея Ўзбекистон Конституциясига қарадим. Йўқ, унинг 57-моддасида урушга чорлаш тақиқланган экан. Мана ўша модда: “Конституциявий… Continue reading ТОМИ КЕТГАНГА ЎХШАЙЛИ